Category Archives: Αναλύσεις

Το Γυμνό Σώμα από την Αρχαιότητα ως τους σύγχρονους πολιτισμούς (Μέρος Δ΄)

Ολόκληρος ο άνθρωπος από την κορυφή μέχρι τα νύχια παραμένει έτσι, όπως ήταν, βουτηγμένος σε μια πλημμύρα κακίας, έτσι ώστε κανένα τμήμα να μην μένει αναμάρτητο και έτσι τα πάντα που πηγάζουν από αυτόν να θεωρούνται ως αμαρτία. Ιωαννης Καλβίνος, Μεταρρυθμιστής του 16ου αιώνα)

Η αδυναμία μας δεν έγκειται στα έργα μας, αλλά στη φύση μας. Η προσωπικότητά μας, η φύσή μας, καθώς και ολόκληρη η ύπαρξή μας έχουν διαφθαρεί εξαιτίας του προπατορικού αμαρτήματος του Αδάμ. (Μαρτίνος Λούθηρος, Μεταρρυθμιστής του 16ου αιώνα).

Η Πουριτανική Ηθική, η Βικτωριανή Εποχή και η Ντροπή για το Σώμα

Ο Καλβίνος, ένας Γάλλος, ο οποίος εξοργίστηκε από τον πλούτο, τον στόμφο και την ελευθεριότητα των ηθών της ηγεμονευούσης Καθολικής Εκκλησίας, έγινε ηγέτης του κινήματος της Μεταρρύθμισης. Αναγκάστηκε να φύγει από τη χώρα του, όμως έλαβε αναγνώριση στην Ελβετία ως ιδρυτής του προτεσταντικού Πρεσβυτεριανιασμού. Απέκτησε φήμη ως ιδρυτής της «πουριτανικής ηθικής».

Ο Μαρτίνος Λούθηρος, ένας Γερμανός μοναχός, ήταν ο «πατέρας της Μεταρρύθμισης». Το 1517 αποσπάστηκε από την παπική εξουσία για να σχηματίσει την Προτεσταντική Λουθηρανική Εκκλησία, επαναστατώντας ενάντια σε αυτό που θεωρούσε ως χαλάρωση των ηθών και υπερβολές της Καθολικής Εκκλησίας και της αριστοκρατίας της. Ο Λούθηρος έφερε μια φονταμενταλιστική, απέριττη θρησκεία σε μια έτοιμη και πρόθυμη μεσαία τάξη. Συνέχεια

Advertisements

Το Γυμνό Σώμα από την Αρχαιότητα ως τους σύγχρονους πολιτισμούς (Μέρος Γ΄)

Το γυμνό στην Ανατολή

Μέχρι τον εικοστό αιώνα, η ιαπωνική έννοια της σεμνότητας διέφερε έντονα από εκείνη της Ευρώπης ή της Αμερικής. Το κοινόχρηστο μπάνιο όπου όλοι μπαίνουν γυμνοί, για παράδειγμα, ήταν ένα βασικό γεγονός της καθημερινής ζωής μέχρι αρκετά πρόσφατα και εξακολουθεί να υπάρχει στις αγροτικές περιοχές, που είναι απομακρυσμένες από τις δυτικότροπες μεγάλες πόλεις της Ιαπωνίας. Παρ’ όλα αυτά, ο Bernard Rudofsky στο βιβλίο του Είναι τα ρούχα μοντέρνα; επισημαίνει ότι το γυμνό δεν ήταν αποδεκτό θέμα για τους παραδοσιακούς Ιάπωνες καλλιτέχνες». Ακόμα και οι εραστές ξαπλωμένοι σε κρεβάτια κάτω από στρώσεις παπλωμάτων -ένα αγαπημένο θέμα στην Ιαπωνική Τέχνη- είναι πάντα ντυμένοι, όχι επειδή οι καλλιτέχνες ήταν σεμνότυφοι, αλλά επειδή οι Ιάπωνες φαίνεται να αρέσκονται στο να κάνουν έρωτα μπλεγμένοι στα ενδύματα του άλλου… [Αυτή η μη-χριστιανική κουλτούρα] όχι μόνο υπερπηδούσε το προπατορικό αμάρτημα, αλλά ποτέ δεν ένιωσε την ανάγκη να το υιοθετήσει».[1]

Ωστόσο, οι Ιάπωνες απείχαν πολύ από το να είναι σεμνότυφοι! Η στάση τους πως ό,τι είναι φυσικό είναι ηθικό αποκαλύπτεται στα «νυφικά βιβλία», που δημοσιεύονταν για εκατοντάδες χρόνια στην Ιαπωνία ως μέσο για την πρακτική εκπαίδευση στο σεξ για τις νεαρές γυναίκες. Μέσα από περιγραφικά κείμενα και ρεαλιστικές εικόνες, αυτό το είδος του βιβλίου προετοίμαζε την παρθένα γιαπωνέζα γυναίκα για τη σεξουαλική συμπεριφορά που θα μπορούσε ή θα έπρεπε να λάβει χώρα μετά το γάμο της. Τα έμπειρα ζευγάρια ήταν επίσης εφοδιασμένα με «μαξιλαρο-βιβλία», που φυλάσσονταν κοντά στο κρεβάτι. Αυτά περιελάμβαναν ερωτικές διεγερτικές εικόνες για την ενίσχυση της συζυγικής απόλαυσης. Συνέχεια

Το Γυμνό Σώμα από την Αρχαιότητα ως τους σύγχρονους πολιτισμούς (Μέρος Β΄)

Το Γυμνό Στην Αρχαία Ελλάδα

Αιώνες αργότερα, το πάθος του Φαραώ Akhen-Aton για την ολιστική ζωή ασκείται με ενθουσιασμό από τους αρχαίους Έλληνες. Αν και πολλοί πολιτισμοί έχουν αναγνωρίσει τη συμβολή των αρχαίων Ελλήνων στην νομοθεσία, την πολιτική, τη λογοτεχνία, την τέχνη και τη φιλοσοφία, δεν έχουν διασωθεί πολλά στοιχεία που να εξηγούν αν η επιλογή της γύμνιας των αρχαίων ελλήνων ήταν για πρακτικούς λόγους ή για λόγους ενδεδειγμένης εμφάνισης. Το ένδυμα τόσο της ανώτερης όσο και της κατώτερης τάξης στην ελληνική κοινωνία ήταν, σύμφωνα με τη χαρακτηριστική απλότητα και την ευθύτητά της ελληνικής φιλοσοφίας, ένα πτυχωτό ένδυμα που θα μπορούσε να αφαιρεθεί μέσα σε ένα δευτερόλεπτο. Ακόμη και τα πιο φανταχτερά φορέματα σχεδιασμένα και για τα δύο φύλα, με κοσμήματα ή μεταλλικά κλιπ στον ώμο, έγιναν από ένα ενιαίο κομμάτι όμορφου πτυχωτού υφάσματος.

«Όταν ένας Έλληνας ήθελε να χορέψει ή να εργαστεί, απλά γλιστρούσε έξω από τα ρούχα του και συνέχιζε. Ήταν το φυσικό πράγμα που έπρεπε να κάνει, και κανείς δεν ήταν δυσαρεστημένος από… την όψη ενός γυμνού ανθρώπου που χόρευε ή εργαζόταν. Οι αρχαιολόγοι έχουν βρει πολλά αγγεία να απεικονίζουν εντελώς γυμνούς καλλιτέχνες σε φεστιβάλ και εργάτες στα χωράφια», γράφει ο Anthony J. Papalas στο άρθρο του Ελληνική στάση απέναντι στο γυμνό.[1] Συνέχεια

Το Γυμνό Σώμα από την Αρχαιότητα ως τους σύγχρονους πολιτισμούς (Μέρος Α΄)

«Αν κάτι είναι ιερό,
τότε το ανθρώπινο σώμα είναι ιερό»,
Wait Whitman, I Sing The Body Electric

Η Γύμνια της Πρωτόγονης Ζωής

Πολλοί από εμάς μπορεί να αγνοούμε ότι η γύμνια είναι μια φυσιολογική κατάσταση που επικρατούσε κατά το μεγαλύτερο μέρος της ύπαρξης του ανθρώπινου είδους. Ο,τιδήποτε, από την πλήρη γύμνια ως ένα απλό κάλυμμα του σώματος, ήταν ένα στοιχείο του τρόπου ζωής από τα προϊστορικά χρόνια, ως τον ελληνορωμαϊκό πολιτισμό και ακόμη πιο μετά μέχρι και μία περίοδο του Μεσαίωνα.

Ακόμη και σήμερα, σε διάφορες απομακρυσμένες περιοχές με θερμότερα κλίματα, οι γυμνές κοινωνίες εξακολουθούν να υπάρχουν με την μορφή πρωτόγονων φυλών των οποίων τα μέλη δεν φορούν ρούχα. Αυτές οι κοινωνίες τονίζουν, μεταξύ άλλων, πόσο δραστικά άλλαξε η στάση μας προς το γυμνό και την κοινωνική οργάνωση σε όλη την ανθρώπινη ιστορία. Δυστυχώς, οι πουριτανικοί νόμοι του σύγχρονου πολιτισμού της ευπρέπειας έχουν κατηγοριοποιήσει τους γυμνούς πολιτισμούς της τροπικής ζώνης ως προσβλητικούς και κατώτερους. Ιεραπόστολοι, έποικοι και έμποροι εξανάγκασαν, με επιτυχή τρόπο, σε συμμόρφωση με το δυτικό κώδικα ντυσίματος, όπου συναντούσαν πρωτόγονους πολιτισμούς. Λόγω αυτής της επιμελούς πρακτικής εξαναγκασμού, είμαστε τώρα σε θέση να ταξιδέψουμε σε όλο τον κόσμο σε εξωτικά νησιά, να συμμετάσχουμε σε αφρικανικά σαφάρι και να εξερευνήσουμε τις ζούγκλες της Νότιας Αμερικής, χωρίς να χρειάζεται να αντιμετωπίσουμε με «αμηχανία» την εικόνα των γυμνών φυλών. Συνέχεια

Από το Καστελόριζο έως τις Πρέσπες: Τα μνημόνια, η «πρώτη φορά αριστερά» και τα «βαπτίσια» της Βαρδαρίας (β΄ μέρος)

Κάτω από το όνομα υπάρχει πλούτος, κάτω από την αδερφωσύνη των λαών πολύ αίμα

Ο «Ιανός» τής διεθνούς κυριαρχίας επεδίωκε πάντοτε μια διέξοδο στο Αιγαίο. Αυτή τη φορά, όπως φαίνεται, όχι μόνο για να περνούν ανεμπόδιστα τα εμπορεύματα από τα λιμάνια της Μακεδονίας στην Κεντρική Ευρώπη, αλλά και επειδή, πλέον, χρειάζεται να κυκλοφορούν ανεμπόδιστα τα κοιτάσματα αερίου και άλλων τιμαλφών του υπεδάφους, απαραίτητων για να συνεχίζουμε να καλπάζουμε στο άρμα της τεχνολογίας πάνω από το πτώμα της γης. Η δημιουργία Ειδικής Οικονομικής Ζώνης (ΕΟΖ), με επίκεντρο τη Θεσσαλονίκη, στα πλαίσια της «Ευρώπης των Περιφερειών» αποτελεί διακαή πόθο των αυτοκρατόρων της Δύσης στα Βαλκάνια και η «λύση» του μακεδονικού με τους επιθυμητούς για αυτούς όρους, θα διευκολύνει την πραγματοποίησή της.

Η Διεθνής κυριαρχία είναι μία κι αδιαίρετη, αριστερή και δεξιά, παραδοσιακή και μεταμοντέρνα και έργο της είναι να προδίδει πάντα κάθε ειλικρινή πρόθεση και ειλικρινή αγώνα. Δουλειά της είναι να στρέφει κάθε άνθρωπο που κοιτάζει ακόμη ψηλά εναντίον των υπολοίπων. Και όπου χρειάζεται δημιουργεί εμφύλιες διαμάχες, για να συνεχίζει ανενόχλητη το έργο της. Αλλού θα υποδαυλίσει τους ακραίους εθνικισμούς, αλλού αιώνιες θρησκευτικές αντιπαλότητες, αλλού και τα δύο. Τα παραδείγματα πολλά. Στον ίδιο άξονα, θα ενισχύσει παντοιοτρόπως διάφορα «ελευθεριακά» κινήματα, που, χρησιμοποιώντας την προκρούστεια κλίνη της λεγόμενης «πολιτικής ορθότητας», περιορίζουν ασφυκτικά την πραγματική ελευθερία των πολλών. Εν ολίγοις, μπορεί να χρησιμοποιήσει είτε τον εθνικισμό είτε τον διεθνισμό προς όφελός της. Ασφαλώς, στα χρόνια που διανύουμε το κυριότερο και χρησιμότερο εργαλείο της Διεθνούς κυριαρχίας είναι ο διεθνισμός. Εργαλείο ύπουλο και αποτελεσματικό. Συνέχεια

Από το Καστελόριζο έως τις Πρέσπες: Τα μνημόνια, η «πρώτη φορά αριστερά» και τα «βαπτίσια» της Βαρδαρίας (α΄ μέρος)

Είναι φανερό πως κλείνει ένας κύκλος. Ένας κύκλος που ταυτίζεται με την ολοκλήρωση ενός συγκεκριμένου εξουσιαστικού σχεδιασμού. Από την δημιουργία της λεγόμενης «κρίσης», τα όσα ακολούθησαν με την είσοδο στο ΔΝΤ, τα μνημόνια, τις αντιδράσεις, βίαιες και μη, τις κυβερνήσεις που κάθε μία, στον βαθμό που μπορούσε, προώθησε τα σχέδια των αφεντικών της Ενοποιημένης Κυριαρχίας στον Ελλαδικό χώρο, τους εκατοντάδες χιλιάδες, κυρίως νέους, που μετανάστευσαν, την «πρώτη φορά αριστερά», τα capital controls, τις ακόμη απεχθέστερες συνθήκες φτωχοποίησης, μέχρι και τη συμφωνία Τσίπρα-Ζάεφ, είναι ξεκάθαρο πως τα εν λόγω γεγονότα διατρέχει ένας κοινός σχεδιασμός, αλλά και εκτέλεση. Ο σχεδιασμός, αυτός ασφαλώς και αποτελεί το επί μέρους ενός ευρύτερου σχεδίου για τον έλεγχο και την επιβολή σκληρότερων όρων σκλαβιάς στους εξουσιαζόμενους του Βαλκανικού χώρου, αλλά, βεβαίως, συνδέεται και με όσα συμβαίνουν εδώ και χρόνια στη Μέση Ανατολή και στη Βόρειο Αφρική.

Είναι ενδεικτικό της σύνδεσης των μνημονίων με τη συμφωνία για το μακεδονικό πως ο αποχωρήσας από το κόμμα των ΑΝΕΛ, Δημήτρης Καμμένος, δήλωσε ευθαρσώς πως, στην συνεδρίαση της κοινοβουλευτικής ομάδας, πριν ολοκληρωθεί η ψηφοφορία για την πρόταση μομφής της ΝΔ, ο Πάνος Καμμένος τους ζήτησε να παραμείνουν στην κυβέρνηση, μιας και η αναγνώριση της Βαρδαρίας ως «Βόρεια Μακεδονία», συνδέεται άμεσα με τη μείωση του χρέους. Ασφαλώς, όπως μας φανέρωσαν τα γεγονότα, ούτε αυτό ίσχυσε. Ωστόσο, είναι προφανής η σύνδεση των μνημονίων με την είσοδο στο ΝΑΤΟ και στην Ε.Ε των Σκοπίων. Συνέχεια

ΤΑ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΑ ΔΕΚΑΝΙΚΙΑ ΤΟΥ ΣΥΡΙΖΑ ΚΑΙ Η ΕΚΛΟΓΙΚΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΤΗΣ ΠΡΩΤΗΣ ΦΟΡΑ ΑΡΙΣΤΕΡΑ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ…

«Γιατί μια αποφασιστική πολιτική βαθμίδα ονομάστηκε «κίνημα»; Τα ερωτήματά μου προκύπτουν από αυτή τη συνειδητοποίηση, ότι δεν είναι δυνατό να αφεθεί αυτή η έννοια χωρίς ορισμό, πρέπει να σκεφτούμε πάνω στο κίνημα, επειδή αυτή η έννοια είναι το «αδιανόητό» μας, και εφ’ όσον παραμένει τέτοιο μπορεί να θέσει σε κίνδυνο τις επιλογές και τις στρατηγικές μας. Δεν πρόκειται απλώς για ένα φιλολογικό ενδοιασμό λόγω του ότι η ορολογία είναι η ποιητική, άρα η παραγωγική στιγμή της σκέψης, ούτε θέλω να το κάνω επειδή δουλειά μου είναι να ορίζω έννοιες, από συνήθεια. Πραγματικά θεωρώ ότι η άκριτη χρήση των εννοιών μπορεί να ευθύνεται για πολλές ήττες». (Διάλεξη του Giorgio Agaben στην Πάντοβα το 2005, με τίτλο Che cos’è un movimento στα πλαίσια σεμινα­ρίου με τίτλο Democrazia e Guerra, μτφ Α. Γαβριηλίδης)

Ο Charles Tilly, στο βιβλίο του Κοινωνικά Κινήματα 1768-2004, στις απαρχές του κεφαλαίου με τον τίτλο οι Ερμηνείες των Κοινωνικών Κινημάτων, παρατηρεί ότι «Οι ονομασίες των πολιτικών γεγονότων αποκτούν βαρύτητα, όταν φέρνουν ευρύτατα αναγνωρισμένα αποτελέσματα και όταν προκύπτουν σαφείς συνέπειες από το ότι ένα γεγονός αποκτά μια ονομασία – ή αποτυγχάνει να την αποκτήσει. Με το να αποκαλέσουμε ένα γεγονός ως ταραχή, θορυβώδη διαπληκτισμό ή περίπτωση γενοκτο­νίας στιγματίζουμε όσους συμμετέχουν σ’ αυτό. Με το να το χαρακτηρίσουμε αντίθετα εκλογικό θρίαμβο, στρατιωτική νίκη ή ειρηνευτική συμφωνία, βελτιώνουμε σε γενικές γραμμές τη φήμη των οργανωτών τους».

Ο Tilly διαπιστώνει, επίσης, ότι συχνά οι αναλυτές παραβλέπουν την αλληλεπίδραση μεταξύ των ακτιβιστών, των ψηφοφόρων, των στόχων, των αρχών, των συμμάχων, των αντιπάλων, των εχθρών και των ακροατηρίων που διαμορφώνουν την μεταβαλλόμενη υφή των κοινωνικών κινημάτων. Έχει υποστηρίξει, ακόμη, πως οι κινηματικές διεκδικητικές δράσεις συνιστούν βασικό παράγοντα διαμόρφωσης της σύγχρονης κοινωνικής και πολιτικής πραγματικότητας, καθώς δεν είναι διόλου υπερβολικό να υποστηρίξει κάποιος, πως ό,τι σήμερα θεωρείται θεσμικά παγιωμένος διακανονισμός, έχει τις καταβολές του σε συλλογικές δράσεις, που κατά τη στιγμή της αρχικής τους ανάληψης υπήρξαν εξωθεσμικά συγκρουσιακές (Tilly 1999). Μελετητές, όπως ο Sidney Tarrow (1998), τονίζουν πως λυδία λίθος της κινηματικής υπόστασης είναι ο παρατεταμένος χαρακτήρας των διεκδικητικών δρά­σεων, αλλιώς πρόκειται για απλά συγκρουσιακά επεισόδια. Συνέχεια

Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ, ΟΙ «ΩΦΕΛΙΜΕΣ ΗΤΤΕΣ» ΚΑΙ Η ΔΙΕΥΘΕΤΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΣΥΓΚΡΟΥΣΗΣ

«Υπάρχουν πολλές τακτικές για να εφαρμοστεί η στρατηγική της επίλυσης του προβλήματος. Σε αυτές περιλαμβάνονται ριψοκίνδυνες κινήσεις, όπως η πραγματοποίηση παραχωρήσεων με την ελπίδα ότι θα υπάρξουν παραχωρήσεις και από το άλλο μέρος, η αναφορά σε πιθανούς συμβιβασμούς ως σημεία προ συζήτηση και η αποκάλυψη των βαθύτερων ενδιαφερόντων του Εμπλεκόμενου. Περιλαμβάνονται επίσης και συνετές κινήσεις, όπως οι υπαινιγμοί για πιθανούς συμβιβασμούς, η αποστολή αμερόληπτων ενδιάμεσων για να συζητήσουν τα ζητήματα, η επικοινωνία μέσω διαύλων και η επικοινωνία μέσω ενός μεσολαβητή. Η υποχωρητικότητα, η οποία εμπεριέχει τη μείωση των φιλοδοξιών του Εμπλεκόμενου δεν είναι απαραίτητο να συνεπάγεται την ολοκληρωτική συνθηκολόγηση. Μπορεί επίσης να συνεπάγεται επιμέρους παραχωρήσεις». Τζέφρευ Ρούμπιν-Ντην Προύιτ-Σουνγκ Χη Κιμ, Η Διευθέτηση της Κοινωνικής Σύγκρουσης.

Έχουμε επισημάνει και στο παρελθόν ότι όταν ακολουθεί κανείς την λογική του πολιτικού λόγου, βρίσκεται πολλές φορές αναγκασμένος να εφαρμόσει μια σειρά από τακτικές, οι οποίες εκ των πραγμάτων τον εμπλέκουν μέσα στις δεδομένες αντιθέσεις των διαφόρων μερίδων της κυριαρχίας. Σ’ αυτές τις περιπτώσεις η συμμετοχή στην διαδικασία εξέλιξης αυτών των αντιθέσεων είναι αναπόφευκτη.

Το γεγονός αυτό είναι άμεσα ορατό και κατανοητό, όταν ανοικτά υιοθετείται και προβάλλεται λόγου χάρη η συνεργασία με αντιπολιτευόμενες προς τους κύριους διαχειριστές των κρατικών υποθέσεων, πολιτικές αντιλήψεις και πρακτικές, είτε αυτές εκπροσωπούνται επίσημα στο κοινοβούλιο είτε όχι.

Σ’ αυτή τη περίπτωση κάποιοι ποντάρουν υπομονετικά στο σίγουρο (πολιτικό) άλογο επιμένοντας είτε λόγω παλαιότερης εμπειρίας είτε επειδή δεν υπάρχουν περιθώρια πειραματισμών. Άλλοι πάλι με απογοήτευση βλέπουν το …πολλά υποσχόμενο αουτσάιντερ να ξεφουσκώνει και μάλιστα στα μισά του (εκλογικού) δρόμου… Συνέχεια

ΓΙΑΤΙ Ο ΣΥΡΙΖΑ ΠΑΡΑΜΕΝΕΙ Η «ΠΟΛΥΦΕΡΝΗ ΝΥΦΗ» ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ…

«Ε​​δώ και καιρό ισχυρίζομαι πως ο ΣΥΡΙΖΑ έχει εισέλθει σε φάση μετασχηματισμού. Από ριζοσπαστικό κόμμα μετατρέπεται σε σοσιαλδημοκρατικό. Δηλαδή μετασχηματίζεται σε φιλοευρωπαϊκό κόμμα που ιδεολογικά και πολιτικά αποδέχεται (προς στιγμήν ανόρεχτα) τους κανόνες της φιλελεύθερης δημοκρατίας και της μεικτής οικονομίας. Η αλλαγή γίνεται «στα τυφλά», μέσω της τριβής του με τις απαιτήσεις της διακυβέρνησης, χωρίς προγενέστερη σοβαρή θεωρητική επεξεργασία, υπό την πίεση της επιθυμίας για παραμονή στην εξουσία και της διάθεσης να παίξει κεντρικό ρόλο στη συνέχεια. Η πορεία αυτή είναι χωρίς επιστροφή. Κατά τη διάρκειά της θα αναπτυχθούν εσωτερικές αντιθέσεις και θα επιχειρηθεί η νεκρανάσταση της ριζοσπαστικότητας του ΣΥΡΙΖΑ από κομμάτια του που φέρουν βαρέως τον «ιστορικό συμβιβασμό». Μακροπρόθεσμα, καμμιά από αυτές τις προσπάθειες δεν θα αποδώσει. Οι δυνάμεις του ρεαλισμού θα παραμείνουν, εκτός συγκλονιστικού απροόπτου, ισχυρότερες». Καθημερινή, 22-4-2018, Ν. Μαραντζίδης, Ο ιστορικός συμβιβασμός του Συριζα και τα ατελέσφορα μέτωπα.

«Στην φιλελεύθερη δημοκρατία, που πρεσβεύει ο Ν. Μαραντζίδης, δεν επιτρέπεται να πιστεύεις ότι κάποιες αντίπαλες πολιτικές δυνάμεις πρέπει να ηττηθούν και μάλιστα στρατηγικά, δηλαδή να μην μπορούν να καθοδηγήσουν, να ελέγξουν ή να παρεμποδίσουν τις μετεκλογικές εξελίξεις; Στη φιλελεύθερη δημοκρατία που γνωρίζω εγώ, αυτή είναι μια διεθνώς συνηθισμένη και φυσιολογική στάση. Η άποψη περί σοσιαλδημοκρατικής μετεξέλιξης καταλήγει πρακτικά στο να αφήνει χωρίς πολιτικά οριοθετημένο χώρο το Κίνημα Αλλαγής. Του προσφέρει ως μόνη επιλογή αυτή της συμπληρωματικής δύναμης του Συριζα, την οποία «εγκαθιδρύει» πανηγυρικά στον χώρο της σοσιαλδημοκρατίας και της εγχώριας Κεντροαριστεράς. Υπό την κραυγή δε «όχι αντι-Συριζα μέτωπο», θέλει να ενοχοποιήσει την συστηματική αντιπολίτευση κατά του ΣΥΡΙΖΑ, της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ και συμπραττουσών δυνάμεων». Καθημερινή, Ε. Βενιζέλος, 29-4-2018

Αρκετοί πολιτικοί και κοινωνικοί επιστήμονες, οι οποίοι εστιάζουν την έρευνά τους σε θεσμούς και σε συστήματα διακυβέρνησης, αντιμετωπίζουν τις κοινωνικές συγκρούσεις ως καταστάσεις, που αποτελούν παθογένειες στην σχέση κράτους και κοινωνίας. Φυσικά δεν είναι λίγοι και εκείνοι, οι οποίοι αντίθετα τις θεωρούν εγγενή συνιστώσα του πολιτικού φαινομένου, αλλά και τη βασική διαδικασία μέσω της οποίας ανακύπτουν και μετεξελίσσονται πολιτικοί και κοινωνικοί θεσμοί. Στην δεύτερη περίπτωση εκείνο που ενδιαφέρει περισσότερο δεν είναι τόσο το γιατί, όσο οι μηχανισμοί των συγκρούσεων, τα πρόσωπα, οι τρόποι και τελικά η έκταση της πολιτικής μεταβολής την οποία επηρεάζουν βαθιά. Συνέχεια

ΤΑ ΟΡΙΑ ΤΗΣ ΥΠΟΜΟΝΗΣ ΚΑΙ Η ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΟΡΓΗΣ (Μέρος β΄)

Μέσα σ’ ένα πλαίσιο διαταραχής, σε εξουσιαστικό και κοινωνικό πεδίο, εκείνο που προβάλλεται, μεταξύ άλλων, είναι παλιές και αποδειγμένα αποτυχημένες μεθοδεύσεις και συνταγές, που όμως παρουσιάζονται σαν ο καινούργιος δρόμος για την απελευθέρωση της κοινωνίας από την εκμετάλλευση και την καταπίεση.

Για να επιτευχθεί μάλιστα αυτό, γίνεται προσπάθεια να παραμεριστούν και να υποβαθμιστούν ως δήθεν αποτυχημένες εκείνες οι πρακτικές, που στην πραγματικότητα έχουν αποδειχθεί πως συμβάλλουν ουσιαστικά στην απελευθερωτική προοπτική και στην καταστροφή του κράτους και των εξουσιαστικών σχέσεων και δομών.

Προβάλλεται, λοιπόν, αυτός ο «καινούργιος» δρόμος και σαν μια «ευκαιρία» που θα αποφέρει «επιτυχίες και νίκες» και θα εδραιώσει κινήματα και διαδικασίες. Άλλωστε, οι ειδικοί της εξουσίας γνωρίζουν πως το κίνημα όσο πιο δομημένο είναι, τόσο πιο εξουσιαστικά και κατασταλτικά δρα.

Γνωρίζουν πως μέσα από ένα κίνημα, ανεξαρτήτως της έκτασης και της πολιτικής βαρύτητας που έχει, λαμβάνονται αποφάσεις που πρέπει να εκτελεστούν και μάλιστα πολλές φορές ντυμένες με τον μανδύα της συναπόφασης. Συνέχεια

ΤΑ ΟΡΙΑ ΤΗΣ ΥΠΟΜΟΝΗΣ ΚΑΙ Η ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΟΡΓΗΣ (Μέρος α΄)

Είχαμε αναφερθεί σε προηγούμενο κείμενό μας στη ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ πως, στην παρούσα κατάσταση, το ζητούμενο, από την κυριαρχία και τους συνοδοιπόρους των επιλογών της, δεν βρίσκεται στο ποιοι θα μπουν στην καμπίνα του κυβερνήτη, αλλά να υπάρχουν πάντα οι προϋποθέσεις να μπει κάποιος ή κάποιοι ομαλά.

Αυτό επαναβεβαιώνεται σε όλες τις εκφάνσεις των κινήσεων που πραγματοποιούν οι πολιτικοί διαχειριστές των εξουσιαστικών υποθέσεων. Το πλέον πρόσφατο περιστατικό των ομιλιών, στην έκθεση Θεσσαλονίκης, των δύο από τους βασικούς εκφραστές των διαθέσεων και σχεδιασμών της κυριαρχίας, είναι αρκετά εύγλωττο.

Δεν είναι να απορεί κανείς πως ο ένας, κάτω από τέτοιες συνθήκες μπορεί να συγκαλύπτει τους υπουργούς που εμπλέκονται σε «σκάνδαλα», ενώ ο άλλος με μειλίχιους τόνους υποσχέθηκε πως θα καταργήσει τα νέα φορολογικά μέτρα. Όταν και όποτε έλθει στη διαχείριση των πραγμάτων. Μέχρι τότε όμως συνίσταται υπομονή, περίσκεψη, αυτοσυγκράτηση και προσήλωση στις δημοσκοπήσεις, που κατασκευάζουν πλέον μια άνοδο κατά μονάδες. Η ελπίδα για την καθήλωση έρχεται να αντικαταστήσει την ελπίδα που κινητοποιεί, δρα, εξεγείρει. Συνέχεια

«Ασφαλιστικό», Η αθέατη πλευρά της ανθρωποσφαγής

Αφού, πλέον, βρισκόμαστε μπροστά σε μια ακόμη μεταβολή των όρων που συγκροτούσαν μέχρι πριν λίγο καιρό το λεγόμενο ασφαλιστικό σύστημα, είναι χρήσιμο να γίνει μια προσπάθεια προσέγγισης ούτως ώστε μιλώντας για «ασφάλιση» και σύνταξη να έχουμε υπ’ όψη μας πώς άρχισε αυτή η διαδικασία. Αυτή η προσέγγιση μπορεί να αποβεί χρήσιμη για το ξεπέρασμα όλου αυτού του κυκεώνα. Αναφερόμενοι, κατ’ αρχήν, στις συνθήκες ανασυγκρότησης της κυριαρχίας στον ελλαδικό χώρο είναι εύκολο να αντιληφθούμε τον τρόπο με τον οποίο η εξουσία κατασκευάζει τους όρους, που θα της διασφαλίσουν την συνέχεια της επιβολής της στην κοινωνία.

Ο διαχωρισμός και η διαδικασία επανένταξης, επ’ αμοιβή, όσων ήδη ανήκαν στην δικαιοδοσία της κρατικής κυριαρχίας, η επαναβεβαίωση των όρων δουλοκτησίας και η εξόντωση όσων δεν συναίνεσαν στην αποδοχή των νέων συνθηκών εκμετάλλευσης και καταπίεσης. Αυτή η σταθερή (με τις όποιες ιδιαιτερότητες υπάρχουν και ανάλογα με την κάθε περίσταση) πρακτική των κυρίαρχων εφαρμόστηκε και μετά την κοινωνική επανάσταση του 1821, αφού, ως γνωστό, στα τέλη αυτής της δεκαετίας, η διαχείριση των υποθέσεων του κοινωνικού χώρου είχε αρχίσει να περνά στα χέρια των τοπικών ομάδων εξουσίας που έχαιραν της υποστήριξης των Μεγάλων Δυνάμεων (Αγγλία, Γαλλία, Ρωσία κ.λπ.). Συνέχεια

Μάης ’68

Καθώς στις 3 Μαΐου συμπληρώθηκε μισός αιώνας από το ξεκίνημα των γεγονότων που οδήγησα στον γνωστό «Μάη του ’68, αναδημοσιεύουμε ένα κείμενο που δημοσιεύθηκε στην αναρχική εφημερίδα ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ, φύλλο 72, Μαΐου 2008.

40 ΧΡΟΝΙΑ ΜΕΤΑ Η ΕΞΕΓΕΡΣΗ ΠΑΡΑΜΕΝΕΙ ΔΥΝΑΤΗ ΓΙΑΤΙ ΤΟ «ΑΠΙΘΑΝΟ» ΒΡΙΣΚΕΤΑΙ ΣΤΑ ΚΑΤΕΙΛΗΜΜΕΝΑ ΚΡΑΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ, ΣΤΟΥΣ ΚΑΤΕΣΤΡΑΜΜΕΝΟΥΣ ΝΑΟΥΣ ΤΗΣ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ, ΣΤΟΥΣ ΔΡΟΜΟΥΣ ΜΕ ΤΑ ΦΛΕΓΟΜΕΝΑ ΟΔΟΦΡΑΓΜΑΤΑ

Υπάρχουν γεγονότα που παρ’ όλη τη σημασία που έχουν για τον αγώνα των ανθρώπων για ατομική και κοινωνική απελευθέρωση περνούν απαρατήρητα. Άλλα πάλι, μεγεθύνονται και γίνονται σημεία διαρκούς αναφοράς και πολλές φορές μάλιστα με ένα τρόπο που διαστρεβλώνει και απομακρύνει από τους λόγους, τις αφορμές και τις καταστάσεις μέσα στις οποίες πραγματοποιήθηκαν.

Ύστερα από τόσα χρόνια θα μπορούσε ο οποιοσδήποτε να ισχυριστεί πως λίγα μένουν να ειπωθούν για τα όσα έγιναν εκείνη την εποχή. Κι όμως υπάρχει ένα μεγάλο λάθος σ’ αυτή την άποψη. Η ανάλυση της πραγματικότητας δεν έχει όρια. Εμπλουτίζεται μέσα από τις εμπειρίες που συσσωρεύονται. Ξεπερνά τις εύκολες και καθιερωμένες αναλύσεις, που βασίζονται σε ιδεολογικά ή ιδεολογικοποιημένα στερεότυπα που υπερτιμούν ή υποβαθμίζουν το κάθε γεγονός ανάλογα με τις πολιτικές επιδιώξεις και προτεραιότητες. Αναζητά την παρουσία και το μέγεθος των ανθρώπινων απελευθερωτικών διεργασιών, που στοχεύουν στην καταστροφή του κράτους και των κάθε λογής εκμεταλλευτικών σχέσεων. Συνέχεια

Πίσω απ’ το …κίνημα έρχεται ο Αλέξης…

«Οι μαρξιστές δεν αναγνωρίζουν καμιά άλλη απελευθέρωση παρά μόνο εκείνη που περιμένουν απ’ το αποκαλούμενο Λαϊκό Κράτος τους. Ανάμεσα στους μαρξιστές και σε μας υπάρχει μια άβυσσος. Αυτοί είναι κρατιστές, ενώ εμείς είμαστε αναρχικοί». Μιχαήλ Μπακούνιν, «Η παρισινή κομμούνα του 1871 και η ιδέα του κράτους».

Αν ξυπνούσαμε ως αναρχικοί στο Παρίσι του 1871, θα είχαμε να αντιμετωπίσουμε αδιέξοδα και επιλογές, που για αιώνες μετά, χωρίς εμείς να το ξέρουμε, θα ταλαιπωρούσαν ή και θα βασάνιζαν ακόμη, αυτούς που επέλεξαν να είναι αναρχικοί. Εκείνο το μικρό διάστημα μεταξύ 18 Μαρτίου και 28 Μαΐου, που πολλοί άνθρωποι θυσιάστηκαν, προκειμένου να απαλλαγούν από τους ντόπιους (Βερσαλλίες) δυνάστες, αλλά και τους «ξένους» εξουσιαστές (Βίσμαρκ και Β΄ Ράιχ) όλα ήταν σε αναβρασμό και όλα παίζονταν. Οι εξεγερμένοι άνθρωποι θέλησαν να απαλλαγούν από κάθε τυραννία, χωρίς να έχουν σχέδια εξουσίας για μετά. Όχι όλοι βέβαια. Όσο οι άνθρωποι αγωνίζονταν να αποτινάξουν από πάνω τους κάθε λογής εξουσίες, κάποιοι έκαναν τα σχέδιά τους για τα επόμενα βήματα διακυβέρνησης. Ένας πολύ γνωστός σε όλους μουσάτος οικονομολόγος, ο Μαρξ, ήταν αντίθετος με τη σοσιαλιστική επανάσταση, που στρεφόταν ενάντια στο βασιλιά και τους πρώσους. Χαρακτήριζε μάλιστα την επανάσταση αυτή ως «απελπισμένη βλακεία», καλούσε τους γάλλους «να κάνουν το καθήκον τους σαν πολίτες» και να απορρίψουν τις ιδέες της Κομμούνας ως «ηλιθιότητες»[1].

Και ενώ στην παρισινή κομμούνα συμμετείχαν και πολλοί αναρχικοί (επαναστάτες σοσιαλιστές, όπως λέγονταν εκείνη την εποχή), οι Ιακωβίνοι υπερτερούσαν κατά πολύ αριθμητικά. Κι όσο η «επαναστατημένη μάζα»[2], βασιζόμενη κυρίως στο ένστικτο της ελευθερίας παρά σε κάποια συγκεκριμένη πεποίθηση και ιδεολογία, δε σταμάτησε στιγμή να πολεμά τους δυνάστες της, πολλοί Ιακωβίνοι, τάζοντας μια καλύτερη εξουσία, συγκέντρωναν όλο και περισσότερους οπαδούς. Εκμεταλλευόμενοι το φόβο των ανθρώπων ότι θα νικήσουν, ο πρωσικός στρατός ή οι βασιλιάδες, υπόσχονταν ένα καλύτερο κράτος. Τότε πολλοί αναρχικοί, αναγκασμένοι να υποκύψουν στην πλειοψηφία, άρχισαν να χρησιμοποιούν τα ίδια μέσα με τους Ιακωβίνους. Συνέχεια

Οι δρόμοι της ενοποιημένης κυριαρχίας, η συνεκμετάλλευση του Αιγαίου και οι ταφόπετρες του πάλαι ποτέ εθνικισμού (Μέρος Β΄)

Δυστυχώς, η ύπαρξη πετρελαίου στο Αιγαίο δεν ανήκει στη σφαίρα της φαντασίας κάποιων συνομωσιολόγων. Εδώ και πολλές δεκαετίες, μέσα από διάφορα μισόλογα και φημολογίες, διαρροές αποσπασμάτων από απόρρητες επιστημονικές εκθέσεις με αντιφατικό περιεχόμενο, έντονο διπλωματικό παρασκήνιο και αλλεπάλληλες στρατιωτικές εντάσεις κοντά στα «πιθανολογούμενα» κοιτάσματα, καλλιεργούνταν όχι μόνο ένας «μύθος» αλλά και η συνεχής και πιεστική «ανάγκη» να επανακαθοριστούν οι όροι εκμετάλλευσης και επιβολής σε ολόκληρο τον ελλαδικό χώρο, που σύμφωνα με τους αμερικάνικους γεωπολιτικούς χάρτες συνορεύει με την «ευρύτερη Μέση Ανατολή».

Χρειάζεται, όμως, και μια καλή «βιτρίνα». Έτσι το ΥΠΕΚΑ-Υπουργείο Περιβάλλοντος Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής (πρώην ΥΠΕΧΩΔΕ) προχωρά στη σύσταση κρατικού φορέα εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων υπό την μορφή ανώνυμης εταιρίας που εκτός των ερευνητικών δραστηριοτήτων θα έχει «την ευθύνη για την προετοιμασία και διεξαγωγή των σχετικών διαγωνισμών και την προβολή τους στην διεθνή ενεργειακή αγορά για την προσέλκυση πετρελαϊκών εταιρειών».[1]

Το δόλωμα για τους πάσης φύσεως δύσπιστους είναι η κάλυψη του 30% των ενεργειακών αναγκών του κράτους τα επόμενα 30 χρόνια. Η πολυδιαφημισμένη πράσινη ενέργεια μπορεί να περιμένει λίγο ακόμα. Είχαν προηγηθεί, τα τελευταία δύο χρόνια, απανωτά επικοινωνιακά μπαράζ από άρθρα και μελέτες που «αποκάλυπταν» με βεβαιότητα την ύπαρξη πλουσιότατων πετρελαϊκών κοιτασμάτων. Ανάμεσα σε αυτά η ανακάλυψη ενός κοιτάσματος 30 εκατομμυρίων βαρελιών αργού πετρελαίου από την γνωστή στον χώρο της, «Ενεργειακή Αιγαίου». Συνέχεια

Οι δρόμοι της ενοποιημένης κυριαρχίας, η συνεκμετάλλευση του Αιγαίου και οι ταφόπετρες του πάλαι ποτε εθνικισμού (Μέρος A΄)

Δεν μπορεί κανείς να μην αναγνωρίσει ότι το ζήτημα του ελέγχου ζωτικής σημασίας περιοχών, όπως το Αιγαίο, προβάλλεται και επανατοποθετείται κάθε φορά που επιχειρείται μεταβολή των όρων του εξουσιαστικού παιχνιδιού σε ευρύτερες γεωγραφικές περιοχές, όπως αυτές της Ανατολικής Μεσογείου και της Μέσης Ανατολής. Είναι ακόμα γνωστό στον καθένα ότι η κυριαρχία, κινούμενη προς τον μακρύ δρόμο της ενοποίησης των επιμέρους συνιστωσών της, δεν διστάζει να μεταχειριστεί οποιοδήποτε μέσο για να πετύχει τους αφανείς ή πρόδηλους στόχους της.

Η διάλυση του γιουγκοσλαβικού κράτους στην δεκαετία του ’90 και του Σανταμικού κράτους, λίγα χρόνια αργότερα, σηματοδότησαν, με τον πλέον αιματηρό τρόπο, τις νέες προτεραιότητες και τα σχέδια των Μεγάλων Δυνάμεων για τα Βαλκάνια και την Μέση Ανατολή, αμέσως μετά την έναρξη ενοποίησης των δυο μπλοκ κυριαρχίας, το 1990.

Για άλλη μια φορά, λοιπόν, στο επίκεντρο παραμένει το Αιγαίο πέλαγος και η Κύπρος, των οποίων η στρατηγική σημασία όχι μόνο δεν μειώθηκε μετά το επίσημο τέλος του Ψυχρού Πολέμου, αλλά αποτελούν αντικείμενο ζωηρότατων διαπραγματεύσεων και διεθνών εντάσεων για τον έλεγχο και την μοιρασιά τους, μεταξύ των εμπλεκόμενων δυνάμεων, «μεγάλων» και «μικρότερων», «περιφερειακών» και μη. Συνέχεια

ΑΠΕΙΛΕΣ ΠΟΛΕΜΟΥ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ

«Τη μεγάλη Τουρκία οπωσδήποτε θα την οικοδομήσουμε. Αν χρειαστεί θα δώσουμε τις ζωές μας. Αν χρειαστεί θα πάρουμε ζωές […] Δεν θα ξεχάσουμε τις πληγές που άνοιξαν στην καρδιά μας τα τεχνητά σύνορα που χάραξαν. Μετά το Αφρίν ξεκινά η ανάσταση. Αυτοί που πιστεύουν πως οι παρατηρήσεις μου είναι μπλόφες ή άδεια ρητορική θα δουν πως το λάθος τους είναι θανάσιμο. Οι δηλώσεις μου αντικατοπτρίζουν την αποφασιστικότητα της Τουρκίας, τις πολιτικές του κράτους και τα αισθήματα του λαού. Θα τα καταφέρουμε ή θα σκοτωθούμε […] ακολουθεί το Ιντλίπ και το Μανμπίτζ. Αν κάποιοι, κάτω από τη μύτη μας επιμένουν, βάζουν το μαχαίρι στο λαιμό μας και προσπαθούν να κάνουν τις δικές τους δουλειές, τότε να ξέρουν ότι δεν υπολογίζουμε κανέναν». Ομιλία του τούρκου προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στην Σαμψούντα (25-3-18)

Γερμανοί ζητωκραυγάζουν για την κήρυξη του πολέμου στην Ούντερ Ντεν Λίντεν στο Βερολίνο

«Βέβαια, ένας πόλεμος δεν ξεσπάει τόσο εύκολα και είναι μια επιλογή που δύσκολα θα κάνει σήμερα η Άγκυρα. Και αυτό γιατί, εις βάρος των στερεοτυπικών αντιλήψεων που τείνουν να κυριαρχήσουν στην ελληνική κοινωνία, ακόμη υπάρχει στρατιωτική ισορροπία στο ελληνοτουρκικό σύστημα. Ακόμη περισσότερο, μάλλον παραμένουν κάποια μικρά αλλά κρίσιμα ποιοτικά πλεονεκτήματα για τις Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις, παρ’ όλα τα μεγάλα προβλήματα που αντιμετωπίζει τα τελευταία χρόνια το ελληνικό στράτευμα λόγω της οικονομικής κρίσης. Βέβαια, αν δεν κάνουμε τίποτε για να αντιστρέψουμε τις σημερινές τάσεις, μέσα στα επόμενα χρόνια η ισορροπία ισχύος θα ανατραπεί δραματικά υπέρ της Τουρκίας. Όμως σήμερα, οι φαταλιστικές αντιλήψεις περί «τουρκικής παντοδυναμίας» μόνο ως μέρος του υβριδικού πολέμου που έχει εξαπολύσει η Άγκυρα κατά της Ελλάδας μπορούν να αναγνωστούν, δηλαδή ως μέρος της τουρκικής προσπάθειας να ακρωτηριάσει γεωπολιτικά την Ελλάδα χωρίς να χρειαστεί να πέσει τουφεκιά». Κωνσταντίνος Γρίβας, Αναπληρωτής Καθηγητής Γεωπολιτικής στην Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων, διδάκτωρ Γεωγραφίας της Ασφάλειας στην Ευρύτερη Μέση Ανατολή στο Τμήμα Τουρκικών και Σύγχρονων Ασιατικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Συνέχεια

Η ΤΟΥΡΚΙΚΗ ΕΙΣΒΟΛΗ ΣΤΗΝ ΒΟΡΕΙΑ ΣΥΡΙΑ ΚΑΙ H ΚΑΤΑΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΦΡΙΝ

H τουρκική εισβολή στο Afrin της βόρειας Συρίας φαντάζει εκ πρώτης όψεως ένα ακόμη (σημαντικό) βήμα για τον διαμελισμό του συριακού κράτους, στο πλαίσιο της συγκρότησης της «νέας Μέσης Ανατολής», έτσι όπως αυτή έχει επανασχεδιαστεί τουλάχιστον από τα μέσα της δεκαετίας του 2000, σύμφωνα και με δηλώσεις της τότε υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ Κοντολίζα Ράις.

Η κατάσταση, όμως, είναι αρκετά πιο περίπλοκη.

Το συριακό κράτος, άλλωστε διαμελίζεται εδώ και επτά χρόνια, σύμφωνα με τα αλληλοσυγκρουόμενα συμφέροντα κρατών όπως οι ΗΠΑ, Γαλλία, Σαουδική Αραβία, Τουρκία και Ισραήλ και βέβαια η Ρωσία, το Ιράν και η Χεζμπολλάχ του Λιβάνου. Κράτη που εμπλέκονται σε μια ανείπωτη ανθρωποσφαγή, που ήδη έχει αφήσει πίσω της 340.000 νεκρούς, ανάμεσά τους τουλάχιστον 100.000 άμαχοι, ανυπολόγιστο αριθμό τραυματιών. Επί πλέον ο μισός πληθυσμός των 22 εκατομμυρίων κατοίκων της χώρας έχει αναγκαστεί να εκτοπιστεί, 5,4 εκατομμύρια Σύριοι έχουν εγκαταλείψει την χώρα, μισό εκατομμύριο άνθρωποι έχουν περάσει από τις φυλακές του Άσαντ, 60.000 άνθρωποι πέθαναν από βασανιστήρια ή από απάνθρωπες συνθήκες κράτησης του συριακού καθεστώτος, ενώ επίσης αρκετές χιλιάδες πέθαναν σε φυλακές σύρων ανταρτών και τζιχαντιστών. Συνέχεια

ΣΤΟΝ ΑΣΤΕΡΙΣΜΟ ΤΗΣ «ΠΟΛΩΣΗΣ» Ή ΣΤΟΝ ΑΣΤΕΡΙΣΜΟ ΤΗΣ ΠΛΑΝΗΣ…

Στην πολιτική συχνά κατασκευάζονται αντιπαραθέσεις ανάμεσα σε εξουσιαστικές μερίδες, που βαθμιαία στοχεύουν να προβληθούν ως έχουσες πολωτικό χαρακτήρα. Στην λεγόμενη μεταπολιτευτική περίοδο η εναλλαγή στην εξουσία των δύο μεγαλύτερων πολιτικών σχηματισμών, δηλαδή της ΝΔ και του Πασοκ, χαρακτηρίστηκε πολλάκις από την λεγόμενη πόλωση, η οποία αποδείχθηκε πολιτικά ωφέλιμη για τους σχεδιασμούς τους.

Επρόκειτο για μια ευρύτερη περίοδο, κατά την οποία τουλάχιστον έως το 1989, ήταν σχετικά εύκολο να διατηρηθούν οι ιδεολογικές γραμμές, οι οποίες είχαν χαραχθεί με έμφαση ήδη από την περίοδο του Εμφυλίου, χωρίς να διαταράσσονται στο ελάχιστο οι διαδικασίες κοινωνικού και οικονομικού μετασχηματισμού που δρομολόγησαν και επέβλεπαν οι «εγγυήτριες» μεγάλες δυνάμεις.

Οφείλουμε, όμως, έγκαιρα να τονίσουμε ορισμένα βασικά χαρακτηριστικά της «πόλωσης» από εκείνα δευτερευούσης σημασίας, όχι μόνο διότι εν προκειμένω δεν επιδιώκουμε μια εξαντλητική διερεύνηση του «φαινομένου», αλλά κυρίως επειδή θέλουμε να φθάσουμε απλούστερα και καίρια στις ουσιαστικότερες διαπιστώσεις. Συνέχεια

Έμφυλες Ταυτότητες και ο Εναγκαλισμός του Κράτους (Μέρος Β΄)

Η Gayle Rubin, το 1975, προσφέρει μια από τις πρώτες θεωρητικές προσεγγίσεις της πολιτικής διάστασης των διαδικασιών μέσω των οποίων το φύλο και η σεξουαλικότητα παράγονται ως πολιτισμικά ιδιώματα, σωματικές ιδιότητες και κοινωνικές ταυτότητες. Προσφέρει μια διεξοδική ανάλυση του συστήματος «βιολογικού/κοινωνικού φύλου»: τον πολιτισμικό μηχανισμό που παράγει ιεραρχικά τοποθετημένα και ετεροφυλικά προδιατεθειμένα έμφυλα υποκείμενα. Αυτός ο μηχανισμός, «σμίλευσης της σεξουαλικότητας», τόσο ψυχικά εγγεγραμμένος όσο και θεσπισμένος στο πλαίσιο της αναπαραγωγικής οικογένειας και της επιβεβλημένης ετεροφυλοφιλίας, καθιστά τον κοινωνικό και σεξουαλικό δεσμό ανάμεσα σε δύο διακριτά, σχεσιακά και συμπληρωματικά φύλα στο πλαίσιο της ετεροφυλοφιλικής γαμήλιας ένωσης θεμελιώδη μονάδα της ανθρώπινης κοινωνίας (Αθηνά Αθανασίου, Φεμινιστική Θεωρία και Πολιτισμική Κριτική, εκδ. Νήσος). Η συγκεκριμένη ανάλυση της Rubin θεωρείται σήμερα ένα κλασσικό άρθρο φεμινιστικής θεωρίας (“The traffic in women: Notes in the political economy of sex”) ενώ κατείχε πρωτοποριακό ρόλο κατά τη δεκαετία του ’70. Συνέχεια