Φόβος, πειθαρχία και «ατομική εύθύνη»

Δεν μπορούμε παρά να μείνουμε με το στόμα ανοιχτό με την προσαρμοστικότητα όλων των κοινωνιών –μηδέ εξαιρουμένης και της ελληνικής– στη νέα αναγκαστική συνθήκη. Ο θρύλος του «χαλαρού και απείθαρχου» Έλληνα μπροστά στην εξουσία δεν επαληθεύτηκε γι’ ακόμα μια φορά. Ποιά απειθαρχία; Μπροστά στο Φόβο, ακόμα και οι παραδόπιστοι μαγαζάτορες, που θέλουν να βγάλουν από το λύκο δύο τομάρια, σαν ένας άνθρωπος, έκλεισαν μονομιάς τις επιχειρήσεις τους επ’ αόριστον, δεν περίμεναν καν το κρατικό φιρμάνι.

Ποιοί; Αυτοί που διαμαρτύρονταν ότι τους έκανε «ζημιά» μια σκόρπια διαδήλωση το εξάμηνο. Κλειδαμπαρώθηκαν οι πάντες στα σπίτια τους, προμηθεύτηκαν αντισηπτικά, γάντια και μάσκες, τρόφιμα και κωλόχαρτα. Με σχετικά, όμως, πολιτισμένο τρόπο: ακόμα και τις πρώτες μέρες η κίνηση στα σουπερμάρκετ αν και πολύ αυξημένη δεν θύμιζε κάτι από σκηνές αλλοφροσύνης άλλων εποχών.

Το κατοχικό σύνδρομο, ο άλλος θρύλος δεν επαληθεύτηκε, επίσης. Η ευλάβεια στην συμμόρφωση στα κρατικά μέτρα απαγόρευσης παραμένει σταθερή αξία και η πλειοδοσία δεν είναι καθόλου ασυνήθιστη. Η ατομική ευθύνη, το «μάντραμ» της κυβέρνησης, όπως και όλων των κυβερνήσεων παγκοσμίως μπροστά στην πανδημία έγινε το προσωπικό φυλακτό του καθενός. Οι ελάχιστοι, οι οποίοι «παραβίασαν» τις αρχικές απαγορεύσεις και τόλμησαν, λόγου χάρη, να πάνε σε μια ερημική παραλία να λιαστούν –κανείς δεν κολυμπά τέτοια εποχή– αντιμετώπισαν την χλεύη των οικείων τους.

Τα ΜΜΕ (η φωνή της Αλήθειας) ξεσάλωσαν για λίγες χιλιάδες εκδρομέων. Αν η κυβέρνηση χρειαστεί να πάρει ακόμα πιο δραστικά μέτρα περιορισμού της κυκλοφορίας θα τα πάρει […], είδατε τελικά που χρειάστηκαν;

Πρέπει, πάντως, να το παραδεχτούμε πρώτοι και καλύτεροι εμείς: είναι πολύ εύκολο να χειραγωγηθεί ένας ολόκληρος πληθυσμός μέσω του φόβου, καθώς το αρχέγονο ένστικτο της επιβίωσης, που το κληρονομήσαμε από τους πρώτους προγονούς μας, τους μονοκύτταρους οργανισμούς, που κολυμπούσαν στην αρχαία μεγάλη θάλασσα, είναι το μόνο που λειτουργεί. H κοινωνική νοημοσύνη, οι αξίες της κοινωνικότητας και της ανθρωπιάς, είναι πολύ επίκτητες και πρακτικά εκμηδενίζονται, για να μην πούμε ότι θεωρούνται και μειονέκτημα και οι κοινωνίες των ανθρώπων επιστρέφουν πίσω στις αρχέγονες κοινότητες μονοκύτταρων όντων, το κρίσιμο σκαλί πριν τους πολυκύτταρους εξελιγμένους οργανισμούς.

Και επειδή κάποιοι τολμούν να σκεφτούν το μέλλον μετά την πανδημία και τις τεκτονικές αλλαγές σε όλα τα επίπεδα, να είναι βέβαιοι ότι κόκκινες γραμμές δεν υπήρξαν ποτέ και δεν πρόκειται να υπάρξουν.

Πριν την πτώχευση του 2010, μπορεί να θυμάστε την κόκκινη γραμμή της εποχής: «Nα μην πληρώσουμε την κρίση τους». Την πληρώσαμε, δηλαδή, όχι όλοι, αλλά οι πιο αδύναμοι. «Να μη θιγούν οι συντάξεις». Οι συντάξεις τελείωσαν. «Όχι άλλο μνημόνιο» και είμαστε στο 4ο και μια ανάσα πριν το 5ο, το κορωνομνημόνιο. «Όχι άλλη κωλοτούμπα», έγινε και η επόμενη κωλοτούμπα. «Να μην κλείσουν νοσοκομεία» έκλεισαν και άλλα νοσοκομεία. «Να μην πουληθούν οι παραλίες», πουλήθηκαν και αυτές.

Έ, όχι να κόψουν και τον φρέντο καπουτσίνο στον Έλληνα! Έγινε και αυτό. Απαγόρευση κυκλοφορίας, το ξεχάσαμε; Θα βάλει ο πληθυσμός ηλεκτρονικό βραχιόλι με αισθητήρα μέτρησης της θερμοκρασίας; Είμαστε 100% βέβαιοι ότι θα γίνει και αυτό.

Ο πραγματισμός χτύπησε ακόμα και τα συνήθως υπερφίαλα συνθήματα αντίστασης. «Mετά θα λογαριαστούμε». Μετά. Πόσο μετά; Άγνωστον. Το μέλλον αργεί πολύ.

Λ.

Both comments and trackbacks are currently closed.