Monthly Archives: Δεκέμβριος 2017

Με αφορμή το υβριδικό αυτοκίνητο

Είμαι χαρούμενος που βλέπω ότι η «περιβαλλοντολογία» έχει γίνει μόδα και ότι υπάρχει ένα αναπτυσσόμενο κίνημα στην κοινωνία μας για να μειώσει τις επιπτώσεις του πολιτισμένου τρόπου ζωής μας. Όμως, όσοι από καιρό θεωρούμε τους εαυτούς μας «περιβαλλοντολόγους», φοβόμαστε ότι μπορεί να είναι πολύ αργά, και ότι αυτό το κίνημα στηρίζεται από τις πολλές δυνάμεις που αγωνιζόμαστε να νικήσουμε.

Η κρίση που αντιμετωπίζουμε τώρα μπορεί να ανιχνευθεί σε αποφάσεις που πάρθηκαν δέκα χιλιάδες χρόνια πριν, και συνοδεύτηκε από τότε με εκατομμύρια μεταγενέστερες αποφάσεις. Αυτή η διαδικασία, με την οποία μεταβήκαμε από ένα είδος που ισορροπούσε με το περιβάλλον του σε ένα άλλο, που σήμερα καταστρέφει όλη την ζωή γύρω του, έχει επιταχυνθεί σημαντικά περίπου τα τελευταία εκατό χρόνια. Αν και αυτή η επιτάχυνση ανταποκρίνεται στην αύξηση της χρήσης των ορυκτών καυσίμων, δεν είναι οι συγκεκριμένοι πόροι, ή η χρήση τους, που φέρουν ολάκερη την ευθύνη για την τρέχουσα κρίση.

Η χρήση και οι επιπτώσεις αυτών των πηγών ενέργειας, είναι τόσο σημαντικές και συνιστούν σοβαρή απειλή για τη ζωή, ώστε το νέο περιβαλλοντολογικό κίνημα, (αυτό των πράσινων καταναλωτών), να τις έχει καθορίσει όχι μόνο σαν βασικούς στόχους του, αλλά σε κάποιες περιπτώσεις σαν τους μοναδικούς. Συνέχεια

Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ δεν γεννήθηκε σε μια μέρα, ούτε προήλθε εκ του μηδενός

Η λέξη φιλοσοφία προέρχεται, ως γνωστόν, από το ρήμα φιλέω-ῶ (= αγαπώ) και το ουσιαστικό σοφία (= ευφυΐα, φρόνηση, φρονιμάδα, ορθή κρίση, μάθηση, παιδεία [για τον Όμηρο ο καλός τεχνίτης και ο ικανός ναυτικός είναι σοφοί!)]. Ο όρος φιλοσοφία δεν υπάρχει πριν τον 6ο π.Χ. αιώνα. Καθιερώνεται από τον λέξη-πλάστη Πυθαγόρα ο οποίος με την λέξη ερμηνεύει την προσπάθεια «της ανθρώπινης συνείδησης, που αν και ατελής και περιορισμένη, ωστόσο δεν παύει να αναζητά την Αλήθεια, σε δρόμους που βασίζονται στις δικές της δυνατότητες, χωρίς την υποστήριξη θεσμών, τελετουργιών και μυστηρίων».

Το φιλοσοφείν εκφράζει –ιδιαίτερα στον αρχαίο κόσμο– την αναζήτηση απαντήσεων σε ερωτήματα που αφορούν την γέννηση και την σύσταση του κόσμου (κοσμοθεωρία και κοσμοερμηνεία), και την σχέση και θέση του ανθρώπου μέσα σ’ αυτόν (ανθρωπολογική θεώρηση κ.ά.).

Ο ορισμός της φιλοσοφίας είναι δύσκολο να τεθεί, αφού ποικίλει ανάλογα με το εκάστοτε περιεχόμενο της θεωρητικής αναζήτησης και των διαφορετικών απόψεων και εννοιών των προτάσεων των φιλοσοφούντων. Ίσως, γι’ αυτόν τον λόγο ο Bertrand Russel αναφέρει ότι, γενικότερα, η «φιλοσοφία είναι μια δεξαμενή γνώσεων που ακόμα είναι ανέτοιμες προς εξειδικευμένη επιστημονική διαπραγμάτευση». Φιλοσοφία, λοιπόν, φαίνεται να είναι η διεργασία κατά την οποία θεμελιώδη ερωτήματα «που ξεπερνούν τις ανθρώπινες γνωστικές δυνατότητες», υποβάλλονται σε συστηματική διανοητική διερεύνηση. Συνέχεια

Η βομβιστική ενέργεια στη WallStreet

Η βομβιστική επίθεση στη Wall Street έλαβε χώρα στις 12:01 το μεσημέρι της 16ης Σεπτεμβρίου 1920 στην Οικονομική Περιοχή του Μανχάτταν στη Νέα Υόρκη. Η έκρηξη σκότωσε 30 άτομα επί τόπου ενώ άλλα 8 πέθαναν αργότερα από τα τραύματά τους. Σοβαρά τραυματίστηκαν 143, και ο συνολικός αριθμός των τραυματιών ήταν εκατοντάδες. Η βομβιστική επίθεση αυτή δεν εξιχνιάσθηκε ποτέ, αν και οι ερευνητές και οι ιστορικοί πιστεύουν ότι ήταν έργο των Γκαλεανιστών (Galleanists = οπαδοί του Luigi Galleani), μιας ομάδας ιταλών αναρχικών υπεύθυνης για πολλές βομβιστικές επιθέσεις την προηγούμενη χρονιά. Η επίθεση συσχετίσθηκε με την μεταπολεμική κοινωνική αναταραχή, τους εργατικούς αγώνες και την αντι-καπιταλιστική δράση στις ΗΠΑ.

Η επίθεση στη Wall Street προκάλεσε τον θάνατο περισσοτέρων ανθρώπων σε σχέση με την βομβιστική επίθεση στους Los Angeles Times το 1910 όπου σκοτώθηκαν 21 εργαζόμενοι στην εφημερίδα και τραυματίσθηκαν περισσότεροι από 100 και η οποία ήταν η φονικότερη πράξη τρομοκρατίας σε έδαφος των ΗΠΑ, μέχρι τότε. Συνέχεια

ΜΑΝΔΡΑ – ΝΕΑ ΠΕΡΑΜΟΣ. Όταν ο άνθρωπος θέλει να αυτοκτονήσει και το κράτος τον βοηθάει

[…] μέσα σε μία ενιαία και αδιάσπαστη συμπαντική ουσία, κάθε κακή δράση μας πάνω στο μέρος, δημιουργεί την ενστικτώδη αντίδραση του συνόλου πάνω σε μας. Με λίγα λόγια, ό,τι κάνουμε το εισπράττουμε πολλαπλάσια από κάθε γωνιά της συμπαντικής ενότητας.

Τέλος, η έννοια της συμπαντικής αδιαίρετης ε­-νότητας δημιουργεί μια νέα περιβαλλοντική συνείδηση εφόσον, η φύση είναι ένα μέρος του όλου και κάθε δράση μας εναντίον της σημαίνει δράση ολόκληρης της δημιουργίας εναντίον μας. Μάνος Δανέζης, Επίκουρος καθηγητής Αστροφυσικής, στο Πανεπιστήμιο Αθηνών.

Το χρονικό μιας αυτοκτονίας

Δεν υπάρχει χρόνος στον ελλαδικό χώρο που να μην χαθούν ζωές ανθρώπων και ζώων από φυσικές καταστροφές που οφείλονται σε πλημμύρες. Το κοινό χαρακτηριστικό, εκτός από την απώλεια ζωών και την καταστροφή σπιτιών και υλικών αντικειμένων, είναι η παρέμβαση του ανθρώπου πάνω στο φυσικό περιβάλλον. Ποτάμια και ρέματα υπογειοποιημένα, μπαζωμένα, δάση αποψιλωμένα. Στην θέση των προαναφερομένων, σπίτια, δρόμοι και διάφορες ανθρώπινες κατα­σκευές. Μια απίστευτη ασέβεια του ανθρώπου, απέναντι σε όλα αυτά που υπήρχαν πριν από αυτόν και έχουν την λειτουργία τους. Μια ασέβεια σε όλα αυτά που βρίσκονται εκεί που βρίσκονται για κάποιο λόγο. Απέναντι σε αυτή την πανάρχαια διαδικασία του φυσικού κύκλου του νερού, αλλά και σε αυτή της δημιουργίας των ακτών, που είναι αποτέλεσμα της δυναμικής σχέσης του νερού με την γη, ο άνθρωπος παίζει επάξια τον ρόλο του βιαστή της ίδιας του της μητέρας, της φύσης. Συγχρόνως αυτοκαταστρέφεται, αφού όλα τα παραπάνω οδηγούν σε κίνδυνο την ζωή του. Συνέχεια

Περί κάποιων συνθημάτων και άλλων δαιμονίων

Σε τοίχους της Θεσσαλονίκης συναντάμε κατά καιρούς διάφορα «αντιεξουσιαστικού» περιεχομένου συνθήματα, που το νόημά τους σίγουρα προβληματίζει, αν δε δημιουργεί και πρόβλημα σε σχέση με τις απόψεις και πρακτικές των αναρχικών για τους κοινωνικούς αγώνες. Κάποια χαρακτηριστικά παραδείγματα, αν και επιφυλασσόμαστε για την «πατρότητά» τους, είναι το «ΚΟΜΜΕΝΟ ΡΕΥΜΑ ΚΑΙ ΝΕΡΟ ΜΟΝΟ ΣΕ ΚΑΘΕ ΑΦΕΝΤΙΚΟ» ή το «ΝΑ ΑΠΕΛΑΘΟΥΝ ΟΙ 450.000 ΨΗΦΟΦΟΡΟΙ ΤΗΣ ΧΡΥΣΗΣ ΑΥΓΗΣ».

Αν και φαίνεται ίσως λίγο υπερβολικό να γράφονται κείμενα για να σχολιαστούν συνθήματα, θεωρούμε ότι είναι απαραίτητο στη συγκεκριμένη περίπτωση να το κάνουμε, γιατί ένα σύνθημα δεν συνοδεύεται από επιχειρηματολογία και σε μία απλή φράση συμπεριλαμβάνεται περιεκτικά όλο το νόημά του. Έτσι, δημιουργούνται λανθασμένες εντυπώσεις σε οποιονδήποτε διαβάζει τέτοιες φράσεις γραμμένες σε προκηρύξεις, κείμενα κτλ. και μπορούν να δημιουργηθούν τελείως διαστρεβλωμένες αντιλήψεις για το περιεχόμενο των αναρχικών προτάσεων. Και λέμε αναρχικές προτάσεις, επειδή, όσοι γράφουν τέτοια συνθήματα, αν και αποφεύγουν κατά κόρον να αυτο-προσδιοριστούν ως αναρχικοί, σε κάποιες περιστάσεις δεν διστάζουν να χρησιμοποιούν τον όρο, και μάλιστα ίσως και ισοπεδωτικά (εκπροσωπώντας δηλαδή όλους τους αναρχικούς). Συνέχεια

ΟΙ ΣΥΓΧΡΟΝΟΙ ΣΚΛΑΒΟΙ ΚΑΙ Η ΥΠΟΚΡΙΣΙΑ ΤΩΝ «ΠΟΛΙΤΙΣΜΕΝΩΝ» ΓΙΑ ΤΟ «ΕΓΚΛΗΜΑ»…

Οι βιασμοί, τα βασανιστήρια και το σκλαβοπάζαρο χιλιάδων Αφρικανών μεταναστών στη Λιβύη, που ξαφνικά ανακάλυψαν και καταγγέλλουν οι ηγέτες της Δύσης και της Αφρικής, ήταν φυσικά γνωστά σ’ όλους τους εδώ και καιρό. Ήρθαν στην επικαιρότητα με αφορμή την μετάδοση στις 14 Νοεμβρίου ενός ντοκυμανταίρ του αμερικανικού τηλεοπτικού δικτύου CNN που έδειχνε Αφρικανούς να πωλούνται σε σκλαβοπάζαρα στη Λιβύη, που φρόντισαν να διαλύσουν από κοινού τα πολιτισμένα κράτη των ΗΠΑ, της Γαλλίας, της Βρετανίας κα. Η υποκρισία σ’ όλο της το μεγαλείο. Ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες δήλωσε «σοκαρισμένος», ο πρόεδρος της Αφρικανικής Ένωσης, Άλφα Κοντέ, «εξοργισμένος», η Ευρωπαϊκή Ένωση «αποτροπιασμένη» και η ευαίσθητη σε ζητήματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων Γαλλία ζήτησε την έκτακτη σύγκληση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ. «Οι αιχμαλωσίες, η βία, τα βασανιστήρια, οι βιασμοί είναι κοινή πρακτική στη Λιβύη και για τα σκλαβοπάζαρα μιλάμε εδώ και καιρό», σημειώνει ο Αλιούν Τινέ, διευθυντής για τη δυτική Αφρική της Διεθνούς Αμνηστίας, με έδρα το Ντακάρ. Συνέχεια

Η επίσκεψη Ερντογάν, το ρεγάλο στον τούρκο εφέντη και οι σχεδιασμοί των «Μεγάλων Αφεντικών»…

Γελᾷ δ’ ὁ μωρός, κἄν τι μὴ γέλοιον ᾖ

Στις 7 Νοεμβρίου ο Ερντογάν κατά την ομιλία του ενώπιον της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του κόμματός του, ΑΚΡ, χρησιμοποίησε ένα απόφθεγμα από επιστολή που είχε γράψει ο Πασάς Σοκουλού Μεχμέτ προς τον πρέσβη της Βενετίας το 1573, δύο χρόνια μετά τη ναυμαχία της Ναυπάκτου, αναφερόμενος στην Κύπρο: «Εμείς με την κατάληψη της Κύπρου σας κόψαμε το χέρι, ενώ εσείς με τη Ναυμαχία της Ναυπάκτου μας ξυρίσατε, απλά, τα γένια. Το χέρι, που κόβεται, δεν επανέρχεται, αλλά τα γένια που ξυρίζονται γίνονται πυκνότερα».

Σ’ όλη την ιστορία της κυριαρχίας σε κάθε τόπο και χρόνο έχει αποδειχθεί περίτρανα ότι οι ανταγωνισμοί των εξουσιαστών είναι το ίδιο εύκολο να λυθούν με ποταμούς αίματος όσο και το να κάτσουν οι εκάστοτε ενδιαφερόμενοι στο ίδιο τραπέζι και να μοιράσουν την «πίττα». Η μια κατάσταση δεν αναιρεί την άλλη. Πολλές φορές η μια προϋποθέτει την άλλη.

Θα θυμίσουμε ότι η «επίσκεψη» Ερντογάν γνωστοποιήθηκε ήδη από τον Μάιο δια στόματος Προκόπη Παυλόπουλου ο οποίος και είχε παρευρεθεί στην 25η επέτειο του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας Ευξείνου Πόντου (ΟΣΕΠ). Η προετοιμασία λοιπόν της «επίσκεψης» ήταν μακρά και μεσολάβησαν εκτός των άλλων η επίσκεψη του τούρκου πρωθυπουργού Μπιναλί Γιλντρίμ τον περασμένο Ιούνιο στην Αθήνα ο οποίος συνοδευόταν από τους βασικούς του υπουργούς, η επίσκεψη του υπουργού εξωτερικών Ν. Κοτζιά τον Οκτώβριο στην Τουρκία όταν και έγινε δεκτός από τον Ερντογάν και τέλος ακολούθησε στις αρχές Νοεμβρίου η επίσκεψη του Τούρκου αναπληρωτή πρωθυπουργού Χακάν Τσαβούσογλου στην Αθήνα. Συνέχεια

ΣΤΗΝ ΝΟΤΙΟΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟ «ΑΣΚΟΥΝΤΑΙ ΒΡΙΖΟΝΤΑΣ ΞΕΝΟΙ ΣΤΡΑΤΙΩΤΕΣ»…

Ολοκληρώθηκε στις 25 Νοεμβρίου κοινή στρατιωτική άσκηση («ΝΗΡΗΙΣ 2017») με συμμετοχή μονάδων του ελλαδικού κράτους, του ΝΑΤΟ και του Ισραήλ, στην ευρύτερη θαλάσσια περιοχή της Κρήτης. Η άσκηση, σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση του υπουργείου εθνικής άμυνας, σχεδιάσθηκε από το Πολεμικό Ναυτικό (ΠΝ) προς «εξάσκηση σε διαδικασίες τόσο επί των κλασικών μορφών πολέμου όσο και επί των σύγχρονων μορφών απειλών, σε θέματα θαλάσσιας ασφαλείας και σε επιχειρήσεις εκκένωσης περιοχής άμαχου πληθυσμού, προσομοιάζοντας ένα ρεαλιστικό περιβάλλον εκπαίδευσης και απειλών». Μέρος της άσκησης, όμως, αφορούσε και την προστασία ενεργειακών οδών και υποδομών, ενώ το βασικό σενάριο προέβλεπε «αντιμετώπιση θρησκευτικής τρομοκρατικής οργάνωσης που προσπαθεί να προμηθευτεί και όπλα μαζικής καταστροφής». Την άσκηση παρακολούθησαν η πρέσβειρα της Βρετανίας, στρατιωτικοί ακόλουθοι της Βρετανίας, Ισραήλ και Ιταλίας και παρατηρητές από την Αίγυπτο. Συνέχεια

ΤΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΤΣΙΠΡΑ ΠΡΟΜΗΘΕΥΕΙ ΟΠΛΑ ΣΤΟΥΣ ΣΦΑΓΕΙΣ ΤΟΥ ISIS KAI ΤΟΥ ΣΑΟΥΔΑΡΑΒΙΚΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ…

Οι λέξεις ορισμένες φορές είναι φτωχές για να περιγράψουν την κτηνωδία, τον κυνισμό και την υποκρισία εκείνων που διαφεντεύουν τις ζωές εκατομμυρίων ανθρώπων, που θεωρούν ότι με μια κίνηση, ακόμα και με ένα απλό νεύμα μπορούν να συντρίψουν την ανθρωπινότητα και να σπείρουν ανείπωτη δυστυχία, πόνο, συχνά και τον απόλυτο όλεθρο.

Κυβέρνηση και αντιπολίτευση συνεχίζουν υποτίθεται να «κονταροχτυπιούνται» για το «σκάνδαλο» Καμμένου, εάν δηλαδή το καθεστώς Τσίπρα προσπάθησε με νόμιμο και διαφανή τρόπο να πουλήσει βόμβες και σφαίρες έναντι του τιμήματος των 66 εκατομμυρίων ευρώ στο Σαουδαραβικό κράτος, το οποίο συνεχίζει να βομβαρδίζει ανηλεώς την Υεμένη στην οποία μαίνεται ο εμφύλιος πόλεμος με αποτέλεσμα την δολοφονία 10.000 ανθρώπων και τον τραυματισμό ακόμη 40.000.

Η Υεμένη, μια χώρα 27 εκατομμυρίων κατοίκων, είναι η φτωχότερη αραβική χώρα. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Ομάδας Προστασίας της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες, μόνο μέσα στους πρώτους εννέα μήνες του 2017 η Σαουδική Αραβία έκανε 5.676 αεροπορικές επιδρομές, δηλαδή περίπου 21 την ημέρα ή σχεδόν μία κάθε ώρα. Οι διεθνείς οργανισμοί για τα ανθρώπινα δικαιώματα κατηγορούν, λοιπόν, την Σαουδική Αραβία ότι βομβαρδίζει περιοχές αδιακρίτως, όπως δημόσιους χώρους, πλατείες, αγορές, 100 νοσοκομεία και συνοικίες, προκαλώντας απώλειες χιλιάδων αμάχων. Παιδιά που επιβιώνουν από τους τυφλούς βομβαρδισμούς χάνουν τη ζωή τους από την επιδημία χολέρας, που βρίσκεται εκτός ελέγχου, ή από τον ασιτία. Περίπου ένα παιδί κάτω των 10 ετών μολύνεται κάθε λεπτό. Σύμφωνα με τις επίσημες στατιστικές, 19 εκατομμύρια άνθρωποι από τα 27 εκατομμύρια κατοίκων έχουν ανάγκη ανθρωπιστικής βοήθειας. Οι περισσότεροι από αυτούς βρίσκονται στο χείλος του λιμού. Συνέχεια

ΚΥΚΛΟΦΟΡEI το 177ο φύλλο της Μηνιαίας Πανελλαδικής Αναρχικής Εφημερίδας ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ

Από την Παρασκευή 1 Δεκεμβρίου 2017, η μηνιαία αναρχική εφημερίδα ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ βρίσκεται σε περίπτερα της Αθήνας καθώς και στους χώρους διάθεσης του ημερήσιου και περιοδικού τύπου, στον υπόλοιπο ελλαδικό χώρο.

Ακολουθεί το προλογικό σημείωμα, αυτής της έκδοσης, από τον Κύκλο Σύνταξης: Συνέχεια

Κάτω από τον θρησκευτικό Μανδύα (Μέρος Β΄)

Έ­ναν αιώ­να αρ­γό­τε­ρα ο ρι­ζο­σπα­στι­σμός των Θα­βω­ρι­τών θα συ­να­ντη­θεί με τον «Α­να­βα­πτι­σμό» ό­ταν αυ­τός ξε­κό­βει α­πό τον Λου­θη­ρα­νι­σμό και α­να­πτύσ­σε­ται ως κί­νη­μα συ­νο­λι­κής α­να­τρο­πής.

Οι Γερ­μα­νοί η­γε­μό­νες εί­χαν μια μα­κρά πα­ρά­δο­ση α­ντί­θε­σης με τη πα­πο­σύ­νη και το ρό­λο που οι ε­κά­στο­τε Πά­πες της Ρώ­μης διεκ­δι­κού­σαν στις γε­νι­κό­τε­ρες πο­λι­τι­κές, κοι­νω­νι­κές και ό­χι μό­νο, δογ­μα­τι­κές ε­ξε­λί­ξεις.

Το 1515 ο Πά­πας ξε­κί­νη­σε μια νέ­α ε­πι­χεί­ρη­ση πώ­λη­σης συγ­χω­ρο­χαρ­τιών. Τα έ­σο­δα προ­ο­ρί­ζον­ταν να χρη­μα­το­δο­τή­σουν την α­νέ­γερ­ση ε­νός με­γα­λο­πρε­πούς να­ού προς τι­μή του α­γί­ου Πέ­τρου στη Ρώ­μη.

Ο Φρει­δε­ρί­κος ­Β΄ της Σα­ξο­νί­ας α­ντι­τά­χθη­κε. Με δι­κή του προ­τρο­πή και στή­ρι­ξη, το πα­νε­πι­στή­μιο της Βι­τεμ­βέρ­γης δυ­νά­μω­σε την ε­πί­θε­ση κα­τά της πα­πο­σύ­νης, ό­που Κάρ­λστα­ντ και Λού­θη­ρος πρω­το­στα­τούν. Συνέχεια

Κάτω από τον θρησκευτικό Μανδύα (Μέρος Α΄)

Κάποιες θρη­σκευ­τι­κές αι­ρέ­σεις, πέ­ρα α­πό τα ε­ξω­τε­ρι­κά γνω­ρί­σμα­τα της δογ­μα­τι­κής α­ντι­πα­ρά­θε­σης με τις ε­κά­στο­τε κρα­τού­σες θρη­σκευ­τι­κές α­ντι­λή­ψεις, υ­πήρ­ξαν σε αρκετές περιπτώσεις —(ει­δι­κό­τε­ρα στη χρι­στια­νι­κή θρη­σκεί­α και σε πε­ριό­δους, ό­πως αυ­τή του βυ­ζα­ντι­νού και­σα­ρο­πα­πι­σμού και της με­σαιω­νι­κής Δύ­σης, ό­που η θρη­σκεί­α α­πο­τε­λού­σε ου­σια­στι­κό πα­ρά­γο­ντα της κα­θη­με­ρι­νής ζω­ής των αν­θρώ­πων)— πεδίο έκ­φρα­σης κοι­νω­νι­κών μετώπων άρ­νη­σης και α­ντί­στα­σης.

Παυ­λι­κια­νοί και Ει­κο­νο­μά­χοι στο Βυ­ζά­ντιο, Βο­γό­μι­λοι στη Βουλ­γα­ρί­α, Ζη­λω­τές στη Θεσ­σα­λο­νί­κη συ­να­ντιώ­νται —πί­σω α­πό τις δογ­μα­τι­κές τους α­ντι­πα­ρα­θέ­σεις με τη θρη­σκεί­α— στις κοι­νές τους διεκ­δι­κή­σεις που δια­χρο­νι­κά α­να­φέ­ρο­νται στο πρό­βλη­μα της τε­ρά­στιας και α­να­παλ­λο­τρί­ω­της, με νό­μο του Ιου­στι­νια­νού, εκ­κλη­σια­στι­κής πε­ριου­σί­ας, στο πρό­βλη­μα της δη­μό­σιας εκ­παί­δευ­σης, που βρι­σκό­ταν στα χέ­ρια των μο­να­χών, της δου­λο­πα­ροι­κί­ας, που «δυ­να­τοί» και μο­να­στή­ρια ου­σια­στι­κά ε­πέ­βα­λαν και σε μια σει­ρά άλ­λων προ­βλη­μά­των που προ­κα­λού­σε η χλι­δή των γαιο­κτη­μό­νων και του κλή­ρου α­πέ­να­ντι στην πε­νί­α και την κα­τα­πί­ε­ση των α­δυ­νά­των. Συνέχεια