Τα χωράφια του σιταριού είναι και αυτά φόνος, η καλλιέργεια είναι και αυτή βιασμός. Βιγκανισμός, Μετα-Βιγκανισμός και Αναρχία (Μέρος α΄)

Προειδοποίηση. Πρόκειται για βιασμό.

Πρόσφατα συνάντησα έναν όρο τον οποίον δεν είχα ξανακούσει. Στο πλαίσιο των συμφραζομένων μέσα στον οποίον τον άκουσα σκόπευε να είναι ένας όρος υποτιμητικός για εμένα, αλλά εάν κάποιος επιθυμεί να αναφέρεται σε μένα τοιουτοτρόπως θα το θεωρήσω τιμή μου και καμάρι μου και μάλιστα δεν θα με πειράξει να αυτοπροσδιορίζομαι έτσι. Ο όρος στον οποίον αναφέρομαι είναι ο «Μετα-Βιγκανισμός». Πως, όμως, διαφοροποιούνται αυτοί οι δύο όροι, «Βιγκανισμός» και «Μετα-Βιγκανισμός»; Που τέμνονται; Τι σημαίνει αυτό για εμάς ως αναρχικούς;

Κατ’ αρχήν, να ξεκαθαρίσω πως δεν θα προσπαθήσω να γράψω την ριζοσπαστική εκδοχή του «Μύθου του Χορτοφάγου» ή κάτι παρόμοιο. Μην περιμένετε να σας πω ότι τα δύο χρόνια που υπήρξα βίγκαν κατέστρεψαν την ζωή μου. Στην πραγματικότητα, δεν μετανιώνω που ήμουν βίγκαν, αν και μετανιώνω για την σκληρότητα με την οποία αντιμετώπισα όσους ήταν μη-βίγκαν και μάλιστα πιστεύω πως ο βιγκανισμός ήταν για μένα ένα μεγάλο βήμα προς την κατεύθυνση της κατανόησης τού πως να διατρέφομαι, με τι τρόπο να τρώω την τροφή και για ποιούς λόγους. Ακόμη πιστεύω σε πολλές από τις ηθικές αξίες του βίγκαν τρόπου διατροφής αν και τα «συμπεράσματα» στα οποία είχα καταλήξει τότε, τώρα με οδηγούν σε πιο βαθειά και απώτερα ερωτήματα και σε μια πιο ριζική (αναζητώντας την ρίζα!) ανάλυση.

Επί πλέον, δεν επιθυμώ να παρουσιάσω τον εαυτό μου ως έναν «ανώτερο» αναρχικό ο οποίος έχει την τέλεια διατροφή. Προσπαθώ να τρώω «paleo»,(1) δηλ. να ακολουθώ την πρωτόγονη δίαιτα, να τρώω από την ντόπια παραγωγή και από ό,τι υπάρχει σε άγρια μορφή στη φύση, όμως νιώθω μεγάλη αγωνία με αυτή μου την μετάβαση. Δεν είμαι και καμιά αυθεντία στην ηθική διατροφή και παλεύω για να φάω τροφή κατάλληλη για τον ανθρώπινο οργανισμό (δηλαδή την πρωτόγονη δίαιτα) ακόμη και για λίγες συνεχόμενες μέρες χωρίς να φάω καθόλου ζώα από κτηνοτροφική εκμετάλλευση και άλλα ημι-βρώσιμα προϊόντα που ο άνθρωπος δεν έχει εξελιχθεί κατάλληλα ώστε να τα τρώει.

Θέλω, επίσης, να ξεκαθαρίσω, πως δεν είναι ο στόχος μου να δαιμονοποιήσω τους βίγκαν. Για τους σκοπούς του άρθρου θα τους δώσω οπωσδήποτε ελαφρυντικά. Προφανώς αντιλαμβάνομαι πως δεν είναι βίγκαν γιατί απολαμβάνουν την αποψίλωση των εκτάσεων και την οικολογική καταστροφή που απαιτεί ο βιγκανισμός λόγω της εντατικής καλλιέργειας και των λιπασμάτων με βάση το πετρέλαιο, ή γιατί τους αρέσει που τα ζώα δολοφονούνται από τις μηχανές που χρησιμοποιούνται για να βιάσουν την γη με την φύτευση και την υποδούλωση, απαγωγή και δολοφονία του φυτικού κόσμου. Συνάγω το συμπέρασμα πως δεν απολαμβάνουν την εξουσία, τον έλεγχο και την κυριαρχία που ασκούν πάνω στα σώματα του φυτικού κόσμου. Πιστεύω πως απλώς ενδιαφέρονται για τα δικαιώματα των ζώων και για το πως θα τερματιστεί η κυριαρχία και η βάναυση συμπεριφορά του ανθρώπου προς τα ζώα. Η εμπειρία μου λέει πως δεν δίνουν ελαφρυντικά στους Μετα-Βιγκανιστές πάνω σε αυτό το ζήτημα και γενικά πως τους αντιμετωπίζουν ως αήθεις ή εξορθολογιστές μιας διάθεσης κυριαρχίας σε μη ανθρώπινα ζώα. Γενικά, μας αντιμετωπίζουν ως έχοντες τα χειρότερα δυνατά κίνητρα. Κατανοώντας πόσο απλοϊκή, διχαστική και τεμπέλικη είναι αυτή η προσέγγιση νομίζω πως η ανάλυσή μου πρέπει να κινηθεί στην αντίθετη μεριά. Έτσι, θα αναφερθώ κυρίως στον όρο «βιγκανισμός» παρά στους ίδιους τους «βίγκαν». Ο βιγκανισμός δεν είναι ένα ον με προθέσεις ή σκοπό ή ακόμη ακόμη και με ενιαία λογική, αλλά για τους σκοπούς αυτού του άρθρου έχει περισσότερο νόημα να αντιπαρατεθώ στην ιδεολογία παρά σε σύνθετα και πολλαπλών αποχρώσεων άτομα τα οποία ταυτοποιούνται με αυτήν.

Ομολογώ πως μου είναι δύσκολο να έχω μια ήρεμη, λογική, ορθολογιστική, αφαιρετική συζήτηση σχετικά με την οικοκτονία, είτε έχει «οικολογικό προφίλ» ως εναλλακτική μορφή ενέργειας, ως βιγκανισμός και άλλες πολιτικές καταναλωτή, είτε οτιδήποτε άλλο. Η Γη είναι η Μητέρα μου και το να έχω κάποιον να μου εξηγεί γιατί η προβαλλόμενη μέθοδός τους, κυριαρχίας και βιασμού της μητέρας μου, είναι όχι μόνο αποδεκτή, αλλά και ηθικά ανώτερη όχι μόνο δεν μπορώ να το αποδεχτώ, αλλά με εξαγριώνει εντελώς όταν προσπαθεί να δειχθεί ως ανώτερο ηθικά στις προσπάθειες μου να δώσω ένα τέλος σε αυτές τις πρακτικές.

Έτσι, το να γράψω ένα άρθρο είναι ένας πιο αποτελεσματικός και με νόημα τρόπος για να ασχοληθώ με αυτό το θέμα, τουλάχιστον από κάποιες απόψεις.

Ο Μύθος του «Ευσπλαχνικού Καταναλωτισμού»

Ο«Βιγκανισμός»(2) είναι κυρίως μια καπιταλιστική/σοσιαλιστική και άρα καταναλωτική ταυτότητα που βασίζεται σε καταναλωτικά πρότυπα και στην ηθικολογία (κυρίως σε ό,τι αφορά την πρακτική του εφαρμογή στην Δύση). Υπάρχουν κουλτούρες στην Δύση που είναι βίγκαν για θρησκευτικούς λόγους και μόνον, αλλά από τη στιγμή που δεν γνωρίζω πολλούς βίγκαν που να μην είναι κάτοικοι της Δύσης ή που να είναι έγχρωμοι, αυτό το άρθρο πραγματεύεται κυρίως την πρακτική του βιγκανισμού με την οποία είμαι πιο εξοικειωμένος, δηλαδή αυτή των λευκών δυτικών. Μια κριτική στην θρησκεία καλύπτει σχεδόν κάθε άλλη ιδεολογική πρακτική του βιγκανισμού. Ίσως να υπάρχουν κάπου κάποιοι βίγκαν οι οποίοι να βρίσκουν την τροφή τους μόνο στην άγρια φύση, αλλά κι αν αυτό ισχύει πρόκειται για την εξαίρεση στον κανόνα.

Ο βιγκανισμός συχνά παρουσιάζεται ως μια «ευσπλαχνική» μορφή καταναλωτισμού. Αυτό προϋποθέτει πως κάποιες μορφές εκβιομηχανοποίησης και καταναλωτισμού (ή «καπιταλισμού» για όσους δεν αισθάνονται καλά με κριτικές που πηγαίνουν πιο μακριά από όσες γεννάει η αριστερίστικη ιδεολογία) είναι καλές, ενώ κάποιες άλλες είναι κακές («σατανικές»). Δηλαδή, το να κυνηγήσει κανείς ένα ελάφι ή μια μεγάλη έλαφο με σεβασμό και ευγνωμοσύνη, εκτελώντας ένα τελετουργικό που υμνεί την ζωή που χάθηκε -ενώ μια άλλη θα συνεχίσει να υπάρχει- και το να χρησιμοποιηθούν στο μέτρο του δυνατού όλα τα μέρη του ζώου θεωρείται σατανικό, δολοφονικό και πρακτική του μίσους. Από την άλλη, κάθε άλλο παρά ευσπλαχνικό είναι το να φάει κάποιος ένα σάντουιτς με τόφου(3) από οικόσιτα, σκλαβωμένα, γενετικώς τροποποιημένα φυτά της εταιρείας Monsanto, που έχουν φυτευτεί από μηχανές που σκοτώνουν τα ζώα στη διαδικασία βιασμού της γης, ώστε να φυτέψουν τα σκλαβωμένα φυτά, τα οποία στην συνέχεια θα δολοφονήσουν και τα οποία μετά θα αποσταλούν με φορτηγά που κινούνται με πετρέλαιο κίνησης σε ένα κυριλέ ρεστοράν σε μια γειτονιά της πόλης, όπου μόλις έχει γίνει ανάπλαση και η οποία ανήκει σε έναν καπιταλιστή και όπου οι εργαζόμενοι εκεί πληρώνονται με μισθούς πείνας. Μιλάμε για πολλά σκατά.

Δικαιώματα των Ζώων ή Απελευθέρωση των ζώων;

Ο βιγκανισμός πολλές φορές προβάλλει μια θέση υπέρ των δικαιωμάτων των ζώων. Το πρόβλημα με τα «δικαιώματα» είναι πως είναι το αποτέλεσμα μιας πολιτικής δομής και μιας ιεραρχίας που χαρίζει ή επιτρέπει ορισμένα προνόμια. Τα δικαιώματα έχουν, λοιπόν, παραχωρηθεί και όχι διεκδικηθεί. Οι φυλακισμένοι έχουν δικαιώματα. Οι εργάτες έχουν δικαιώματα. Οι ενοικιαστές έχουν δικαιώματα, όμως όλοι αυτοί απέχουν παρασάγγας από το να είναι απελευθερωμένοι. Γι’ αυτό κάνουμε την διάκριση μεταξύ δικαιωμάτων και κληρονομιάς. Τα Δικαιώματα των ζώων, σε αυτό το πλαίσιο, σημαίνουν μόνο τα προνόμια τα οποία δίνουν στα ζώα οι άνθρωποι που βρίσκονται πιο ψηλά στην ιεραρχία από τα άλλα μη ανθρώπινα ζώα. Τα δικαιώματα και η απελευθέρωση είναι ταυτοχρόνως αποκλειστικά. Αν σε κάποιον δώσεις ή παραχωρήσεις ένα δικαίωμα, δεν είναι απελευθερωμένος. Τα δικαιώματα μπορούν να καταργηθούν ή να τα στερήσουν αυτοί που τα έδωσαν, οι οποίοι βρίσκονται πιο ψηλά στην ιεραρχία από τους υπόλοιπους.

Bison Wilder

Μετάφραση Κ.

  1. Ο τρόπος διατροφής paleo, έχει επίσης εμπορευματοποιηθεί (http://thepaleodiet.com/).
  2. Αυστηρή χορτοφαγία.
  3. Φυτικό τυρί από φασόλια σόγιας.
    Δημοσιεύθηκε στην ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ, φ. 123, Ιανουάριος 2013
Advertisements
Both comments and trackbacks are currently closed.