Η Μεγάλη Ιδέα του έθνους είναι η καινούργια εικόνα για την Αστυνομία

Η Μεγάλη Ιδέα, τότε και τώρα…

Στην προσπάθεια να εγκαθιδρυθεί το κράτος, χρησιμοποίησε ένα ιδεολόγημα που συνέδεε  την συνέχεια του έθνους και τον αλυτρωτισμό.  Ο Όθωνας ορκίστηκε στη Μεγάλη Ιδέα, που είχε ενσωματωθεί στο σύνταγμα του 1844. Εισηγητής της Μεγάλης Ιδέας ήταν ο Κωλέτης. Αφορμή και αιτία στάθηκε η ανυποταξία των ντόπιων πληθυσμών και η αντίδραση τους στο υπο διαμόρφωση κράτος.

Η Μεγάλη Ιδέα περιελάμβανε την συνέχεια του ελληνικού έθνους από την αρχαιότητα στη βυζαντινή αυτοκρατορία και από εκεί μέχρι τους σύγχρονους καιρούς, την ανάγκη απελευθέρωσης εδαφών που ανήκαν σε αυτή και την σχέση του έθνους με την θρησκεία.
Η Μεγάλη Ιδέα διαπέρασε και έγινε ο θεμέλιος λίθος ενός κράτους, που συστάθηκε κατά τα δυτικά πρότυπα, σε όλα τα επίπεδα από την εκπαίδευση και την οικονομία μέχρι και τις μεθόδους καταστολής.

Η προσπάθεια να στηθεί το κράτος περιε’ιχε και την «απόδειξη» ιστορικής ενότητας, κάτι που έγινε και μέσω του ιστορικού Παπαρρηγόπουλου, την διαμόρφωση εθνικής συνείδησης που έγινε μέσω της λαικής παράδοσης, της οποίας ένα μέρος κατασκευάστηκε αρχικά  με «συλλογές» δημοτικών τραγουδιών από τον γάλλο  Fauriel στο Παρίσι και αργότερα από τον Πολίτη, με κατασκευασμένος μύθους όπως ο… «μαρμαρωμένος βασιλιάς» και προσδοκίες για την απελευθέρωση της Πόλης (Βασιλεύουσας) και την «κόκκινη μηλιά».

Η Μεγάλη Ιδέα λειτούργησε με πολλούς τρόπους. Aπό την μία με τα ιδεολογήματα περί αλυτρωτισμού, το κράτος μπορούσε να τρέφει προσδοκίες να ελέγχει και να κατευθύνει τον πληθυσμό, από την άλλη να ζητάει θυσίες  και να προχωράει στα σχέδια του επιβάλλοντας ολοένα και περισσότερο την καταστολή, τον έλεγχο και την εκμετάλλευση.

Οι δανεισμοί από τις πρώτα κιόλας χρόνια της επανάστασης του 1821 πήγαιναν στα χέρια των εξουσιαστικών ομάδων, στους καπετάνιους και πολιτικούς της εποχής εκείνης. Δανεισμοί στο όνομα της συγκρότησης του κράτους και στις δήθεν ανάγκες του λαού, στον οποίο δεν δινόταν ίχνος από τα δανεισμένα. Αντίθετα ,η εξαθλίωση και οι συνθήκες υποδούλωσής του ολοένα και επεκτείνονταν.

Η ομοιογένεια της εκπαίδευσης,  η ορθοδοξία  και η λαϊκή παράδοση στόχο είχαν να αποσοβήσουν και να πατάξουν τις ιδιαιτερότητες και την ανυποταξία των ντόπιων πληθυσμών.
Η Μεγάλη Ιδέα στην πολιτική μπορούσε να ζητήσει θυσίες, όπως έκανε π.χ. ο Τρικούπης με το πρόγραμμα για την αναδιάρθρωση της οικονομίας.

Δυο μεγάλες καταστροφές, που έπληξαν τους ανθρώπους, ο Κριμαϊκός πόλεμος και η Μικρασιατική καταστροφή, βασίστηκαν στην Μεγάλη Ιδέα. Η οικονομική δυσχέρεια, στην οποία περιήλθε το κράτος, ως αποτέλεσμα των παραπάνω οδήγησε σε δανεισμούς  προς όφελος, και πάλι, των ομάδων εξουσίας και έλεγχο των μεγάλων δυνάμεων στον  Ελλαδικό χώρο προκειμένου να αναγκαστεί ο πληθυσμός να αποπληρώσει με ιδρώτα και αίμα το χρέος. Οι θυσίες αυτές, πάλι με όχημα την Μεγάλη Ιδέα, θα μπορούσαν να γίνουν αναίμακτα και χωρίς έντονη αντίδραση από τους ντόπιους πληθυσμούς του ελλαδικού χώρου.

Ο ασφυκτικός εναγκαλισμός του πληθυσμού απο τις μεγάλες δυνάμεις που απαιτούσαν περισσότερη καταστολή και εκμετάλλευση, συνδυαζόταν, επίσης, και με την καλλιέργεια του οράματος της απελευθέρωσης των «σκλαβωμένων αδελφών» για να κοιμίζονται συνειδήσεις, τονώνοντας παράλληλα τον μεγαλοϊδεατισμό.

Η Μεγάλη Ιδέα μετά την μικρασιατική καταστροφή εν μέρει αμφισβητήθηκε,  ξεχάστηκε ή αναδιαμορφώθηκε. Συχνά πυκνά, όμως, επανέρχεται για να επιτύχει την συναίνεση και την ομοψυχία για άλλη μια φορά:

Την επανέφεραν μόλις προ ημερών ο υφυπουργός ΠροΠο Σπύρος Βούγιας… και εμμέσως ο Γιωργάκης  με τα διαγγέλματα του…
Η χώρα βρίσκεται σε κίνδυνο, αντιμετωπίζει την επικείμενη πτώχευση, την καταστροφή, οι εχθροί της την κτυπούν αλύπητα…, χρειάζεται όμως δάνεια και αυτά δεν τα δίνει κανείς χωρίς τόκο και εγγυήσεις.

Ετσι τώρα αυτοί που θα τα δώσουν, απαιτούν εχέγγυα, δεν έχουν ανάγκη την Μεγάλη Ιδέα, όπως την συνδιαμόρφωσαν τον 19ο αιώνα.
Το κράτος πρέπει να γίνει ένα κράτος ασφάλειας. 

Στην κύρωση πράξης νομοθετικού περιεχομένου  για την υπαγωγή της ΕΥΠ στο ΥΠΡΟΠΟ, στις 2 Φεβρουαρίου 2010, από τις πρώτες πράξεις που επεξεργάστηκε το ΠΑΣΟΚ, μόλις ανέλαβε την διαχείριση, ήδη από τις 13 Οκτωβρίου 2009,  ο Βούγιας το είπε πεντακάθαρα και θαρραλέα:
«Η μόνη Μεγάλη Ιδέα είναι η καινούργια εικόνα για την Αστυνομία».

Και συμπλήρωσε ο Χρυσοχοΐδης:
«Δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας σας λέω με βεβαιότητα ότι υπηρετείται καλύτερα η εθνική ασφάλεια».

Νά το λοιπόν πάλι το κράτος που …κινδυνεύει. Αλλά αυτοί τη φορά δεν προτάσσει αλυτρωτισμούς, ούτε έξωθεν κινδύνους. Ο εχθρός είναι εσωτερικός και η υπαγωγή της ΕΥΠ, στο πρώην υπουργείο δημόσιας τάξης είναι επιτακτική ανάγκη.

Ποιός είναι ο εχθρός, το απάντησε και αυτό ο Χρυσοχοΐδης:
«Μη ξύνετε πληγές γιατί πέρυσι τέτοιο καιρό γλείφαμε τις πληγές μας από μια κατεστραμμένη Αθήνα. Προσπαθούμε να ανασυντάξουμε τις δυνάμεις,[…] να δημιουργήσουμε συντεταγμένες υπηρεσίες».

Kαι αν κάποιος δεν το κατάλαβε, ο εχθρός για αυτούς είναι οι καταπιεσμένοι, οι εξεγερμένοι, όσοι σηκώνουν κεφάλι. Οι «πληγές» που έγλυφαν όμως, αφορούν τα πλήγματα που δέχτηκε η εξουσία τους και τα σύμβολα εκμετάλλευσης. Δεν αφορούν όλους εμάς που τους τις καταφέραμε…

Ας μην τους αφήσουμε λοιπόν να τις επουλώσουν…

Both comments and trackbacks are currently closed.